Landbouweekbladの 6 April 2023 の目次

Die nuwe stelsel van beheerde betalings aan boere wat deur die markmeester van Oos-Londen se varsproduktemark uitgedink is, kan as ’n unieke en geskiedkundige prestasie in die munisipale bemarkingsveld beskryf word. Só skryf PW Venter, voorsitter van die kommissie vir varsproduktemarkte, in ’n brief van gelukwensing aan FH du Toit, direkteur van markte in Oos-Londen. Die brief lui voorts dat die kommissie meen Oos-Londen se mark het nou die ideale stelsel en dat alles moontlik gedoen sal word om die owerhede van die ander groot varsproduktemarkte in Suid-Afrika én die markagente wat op hierdie markte bedrywig is, oor te haal om dié mark se voorbeeld te volg. “U stelsel van beheerde betalings aan boere is die eerste in sy soort ter wêreld wat deur ’n mark in gebruik geneem is.”…

STRAFREGTELIKE klagte van crimen injuria staar Greg Miles van die plaas Bare Acres naby Stutterheim in die gesig en moontlik ook ’n ondersoek van die Menseregtekommissie (MRK) ná ’n konfrontasie tussen hom en twee inspekteurs van die Dierebeskermingsvereniging (DBV). Navesh Singh en Kevin Khumalo, wat in Vereeniging gestasioneer is, het in Desember verlede jaar al die pad van Johannesburg af gereis om hul onaangekondigde verskyning in ’n ongemerkte voertuig op Miles se plaas te maak. Ná ’n hewige woordewisseling tussen Miles en die inspekteurs, wat Miles grootliks op sy foon opgeneem het, is die inspekteurs daar weg. “Ja, ons het woorde gehad,” gee Miles toe, “maar dit was onder meer in die tyd toe misdadigers in polisie-uniforms en ongemerke voertuie of plase oopgedaag het, en ons almal was ’n bietjie…

Rubriek Tegnologie Landbouweekblad se eeuviering in 2019 het hom die geleentheid gebied om oor die afgelope honderd jaar terug te dink. Maar hoe gereeld neem ons ’n langtermynperspektief in? Hoe lyk dit as ons dieselfde met mielies doen? Gelukkig is so ’n perspektief moontlik omdat die staat al sedert 1918 landbousensusse doen en die resultate op distriksvlak bekend maak. Ongelukkig is daar verskeie struikelblokke. Die data en die meegaande kaarte is byvoorbeeld nie digitaal beskikbaar nie, die getal distrikte en hul groottes verander (meestal vanweë die toutrekkery tussen politieke partye in die vorige en huidige bestel), en die definisies van die gemete aspekte verander. Saam met my kollegas aan die Universiteit van Minnesota in Amerika het ons egter ’n statistiese oplossing vir dié probleme gevind en kan ons nou ’n…

Waar dit begin het My oupa, Jimmy Reid, het in 1961 saam met Chris Verwey ingekoop by ’n masjienbou-onderneming op Ceres in die Wes-Kaap. Hulle het algemene masjienbouwerk gedoen wat gemik was op daardie tyd se boerderye in die omgewing. Ons doen al ’n paar geslagte lank sake met sowat al die boerderye in die Ceres-omgewing. Die fabriek is daar en ons toets ons toerusting meestal by dié boere. Ek het bedryfsingenieurswese aan die Universiteit Stellenbosch gestudeer en eers in telekommunikasie gewerk voordat ek in 2007 by die familiebesigheid aangesluit het. Ons het vir ’n jaar of drie net aangegaan met ’n klein algemene werkswinkel. Toe begin van die boere my nader met spesifieke behoeftes vir werktuie. Een van die eerste groot projekte wat ons aangepak het, was ’n uie-opteller…

Só sê ’n appelboer Die dae van slegs rooi, groen en geel appels is lankal verby. Die boorde hang deesdae swaar aan opwindende en aantreklike kultivars, waarvan Jazz een is. Tannith Freeman, produkontwikkelingsbestuurder by die Dutoit-groep op Ceres, vertel meer. Hoekom is Jazz-appels so besonders? Die eerste uitstaande eienskap is hul voorkoms. Die appels trek die aandag met hul aanloklike pienkrooi blos. Die smaak stel ook nie teleur nie. Dis krakerig, sappig en soet met ’n liggeel vleis. Die geur het diepte en siel — net soos jazz-musiek. Die Jazz-handelsmerk word gebruik vir die Scifresh-kultivar. Waar het Scifresh ontstaan? Dit het sy oorsprong in die 1980’s in Nieu-Seeland en is ’n natuurlike kruising van die kultivars Gala en Braeburn. Dit het die beste eienskappe van albei kultivars. ’n Interessante feit…

Ons het nie juis vooraf beplan waar ons sou gaan tee drink nie, maar ná ’n heerlike rit deur die Klein-Karoo het ons by De Rust uitgekom. Iemand in ons geselskap wou weet of dit nie so ’n ruk gelede die “dorp van die jaar” was nie. Dis toe dat ons besluit dis nét die plek vir ’n koppie tee. ’n Mooi rit het nou gevra vir ’n bietjie bene rek. Die persoon in beheer van die restaurant was vriendelik en hulpvaardig, soos ’n mens sou verwag. Sy wou weet wat sy vir ons kan bring en ons so terloops daaraan herinner dat die “dorp van die jaar” daarvan hou om besoekers gelukkig te maak. Ons bestelling was heel beskeie – net ’n lekker koppie tee. “Watter soort?” wou sy…

LAWRENCE RALFE (84), een van die pioniers in die Bonsmara-bedryf, is oorlede. Hy was saam met sy seun, Derek, die eienaars van die bekende Up George Bonsmara-stoetery wat die afgelope 35 jaar ’n bekende naam in die bedryf geword het. Hulle het die stoetery op klein skaal begin en dit het aanvanklik as die Kenriet Bonsmara-stoetery by Kokstad in die Oos-Kaap bekend gestaan. Toe hulle die plaas Up George by Wasbank in KwaZulu-Natal in 1988 koop, het hulle die stoetery se naam na dié van die plaas verander. Hulle was in 2018 in die nuus toe hulle ’n SA rekordprys van R1,8 miljoen vir die bul LAR 14-174 op hul produksieveiling behaal het, vol“Hy was ’n uitmuntende boer in sy gemeenskap en het ’n rol in alle fasette van die…

Die Suid-Afrikaanse veebedryf het twee groot suksesse die afgelope paar jaar beleef. Eerstens was daar die verstommende groei in rooivleisuitvoer wat plaaslike vleispryse gestu het tydens die ontwrigting van ’n bek-en-klouseer-uitbreking. Die wolbedryf het ook verskeie sertifiseringskemas aanvaar, wat Suid-Afrika deesdae die grootste uitvoerder van volhoubaar geproduseerde wol in die wêreld maak. Sentraal tot albei dié prestasies is ’n naspeurbaarheidstelsel en onafhanklike sertifiseringsproses wat verseker dat boere wel lewer wat hulle beloof. Daardie twee sleutelprosesse gaan binnekort ’n groot hupstoot gegee word deur ’n samewerkingsooreenkoms tussen die Read Meat Industry Services, Cape Wools, die Karoolam-konsortium, Landbouweekblad en hul tegnologievennote. Johann, jy staan aan die hoof van die Karoolam-konsortium, wat naspeurbaarheid én sertifisering verlang. Hoekom is die twee konsepte so belangrik vir die veewaardeketting? In wol, bokhaar, vleis en velle…

Izak van Zyl van Makwassie het ’n rekordopbrengs met sojabone op droëland in Noordwes in Graan Suid-Afrika se Groei vir Goud-opbrengskompetisie vir 2022 behaal. Sy wenopbrengs was 5,408 t/ha. Lees die artikel op bl. 56. Vertel van jou gesin. Ek en Jolene het twee kinders, Izak (6, die agtste familielid met die voorletters ISWB – Izak Schalk Willem Burger van Zyl) en Ané (5). Het jy ná skool gestudeer? Nee, ek wou dadelik begin boer. My pa het gesê ek kan sommer op die plaas leer. Waar hou julle vakansie? Nature’s Valley aan die Tuinroete. Die natuurskoon lok ons elke keer terug soontoe. Watter sportspanne ondersteun jy? My seuntjie se bulletjie-rugbyspan en my dogtertjie se poplap-netbalspan.…

JAN OBERHOLZER, die bedryfshoof van Eskom, tree einde vandeesmaand op 65 af. Landbouweekblad het hom oor dié ses dinge gevra: 1. Sy naderende aftrede My tasse is nie gepak nie, en ek het ook nie vliegkaartjies gekoop om my geliefde Suid-Afrika te verlaat nie. Ek het te veel in ons land en ons mense belê. My opregte wens is om Eskom weer op sy regmatige plek te sien, om te verseker dat ons land en die ekonomie eksponensieel groei. Om dit te bereik, moet ons verenig staan, saamwerk en van mekaar leer om ons land te bou om die kragreus van Afrika te word. As Afrika se seuns en dogters is dit uiters belangrik dat ek, julle en alle landsburgers ons moue oprol om onsself uit te brei na ’n…

WANNEER arm huishoudings swaar trek, neig hulle om eerste die kosprodukte in ’n sogenoemde kernmandjie te koop, en ander produkte, soos eiers en melk, slegs indien daar genoeg geld oorbly. Aartappels en uie sal hulle egter altyd bly koop, sê Mervyn Abrahams, programkoordineerder van die Pietermaritzburgse ekonomiese geregtigheid-en-waardigheidgroep (PMBEJD), wat in 2018 tot stand gekom het. Dit maak ’n indeks bekend van die pryse van produkte wat armer huishoudings koop. Die prys van uie was volgens die indeks in Februarie 75% hoër as ’n jaar gelede. “Vroue sê aan ons hulle móét uie koop, hulle kan nie daarsonder kook nie. Dieselfde geld mieliemeel of rys, na gelang van die kulturele groep. Dit is noodsaaklik. Dit maak nie saak wat die prys is nie, hulle sal dit koop.” Abrahams sê ’n…

MIELIESAAD vir die komende seisoen kan gemiddeld 20% duurder wees, en planne word gedurig beraam om die las van ekstra insetkoste op saadprodusente te verminder. Die saadverskaffers Bayer Suid-Afrika en Corteva Afrika en Midde-Ooste sê ondanks ekonomiese knelpunte bly dit vir hulle belangrik om te verseker hul kliënte kry mieliesaad van uitstekende gehalte om te plant. Kobus Meintjes, besturende direkteur van Bayer, sê die styging in saadpryse is hoofsaaklik te wyte aan kostedruk aan die produksiekant van saad en stygende energiekoste. Abraham Vermeulen, handelsbestuurder by Corteva Afrika en Midde-Ooste, sê die pryse van hul produkte word bepaal deur die waarde wat dit aan verbruikers bied, produkprestasie en faktore wat produksiekoste laat styg. Meintjes sê elke maatskappy het sy eie model. Van die basters se pryse het minder gestyg, maar ’n…

Vleispryse het die afgelope weke skerp gedaal – veral beesvleis- en speenkalfpryse. Dit het talle boere op die verkeerd voet betrap en hul begrotings vir speenkalwers nek omgedraai. Die pryse van bees-, lams- en varkvleis het in drie maande met meer as 10% gedaal, terwyl die slagsyfers in die ses maande van Augustus 2022 tot Januarie 2023 (die jongste syfers) met 14% gedaal het, oftewel met 114 320 karkasse. Vermoedelik het die slagsyfers in Februarie en Maart verder gedaal weens die gebrek aan elektrisiteit, wat die deurset in abattoirs ernstig geknou het en die koueketting nie optimaal laat werk het nie. Dit geld ook braaihoenders, waar ’n paar miljoen braaihoenders per week minder geslag word. Normaalweg word sowat 22 miljoen braaihoenders per week geslaag. Die syfers is nou seker sowat…

TEEN die agtergrond van klimaatsverandering en die druk wat dit op opbrengste plaas, gaan wetenskaplikes in Afrika hul navorsing oor geneties gemodifiseerde (GM) gewasse, soos mielies en kassawe, verskerp. Dit kom nadat Kenia in Oktober 2022 ’n verbod van tien jaar lank op die verbouing van GM gewasse beëindig en dit begin plant het om groter produktiwiteit te verkry. Ekstreme weerverskynsels, soos droogtes, wat aangewakker word deur klimaatsverandering, het reg oor Afrika ’n uitwerking op gewasopbrengste, en verhoog ook die groter voorkoms van gewasplae. “Ons staan nou GM gewasse voor omdat onsekerheid oor hul veiligheid nie meer ’n kwessie is nie, en ander vastelande trek reeds voordeel uit hul bestaan,” sê dr. Canisius Kanangire, uitvoerende direkteur van die Afrika-landboutegnologiestigting (AATF) in Kenia, een van die organisasies wat die verspreiding van…

Rubriek Boerderybestuur As kind het ek selde ’n nuwe baadjie gekry. Die ouer neefs s’n is altyd so in die ry aangestuur. My eerste eie nuwe baadjie was vir my voorstelling in die kerk en terselfdertyd moes dit sommer ook vir die matriekafskeid gebruik word. As ek so terugkyk na die foto’s van daardie tyd, was dit ’n hele gedoente. Die landbou moes ook al ’n paar keer nuwe baadjies aantrek. In 1935 is besluit om die beheerraadstelsel in te stel. Daarvoor is ’n bemarkingswet tot stand gebring. Dit was ’n ongemaklike tyd van aanpassing vir boere en die hele waardeketting. Nuwe vaardighede moes aangeleer word, en jy was basies uitgelewer aan politici om pryse te bepaal en al jou produkte te bemark. Die klem was hoofsaaklik op die plaaslike…

Soja-opbrengskompetisie In tye van hoë insetkoste mag ’n boer se planne nooit opraak nie. ’n Balanseertoertjie van herlewingslandbou met verskillende fases van verminderde en geenbewerking, en ’n deeglike grondslag van proewe met verskillende kombinasies dekgewasse én presisieboerdery, maak dat die 40-jarige Izak van Zyl van die plaas Knapdaar, Makwassie, altyd vooruit boer. Dit het hom ook gehelp om in 2022 in Graan SA se Groei vir Goud-opbrengskompetisie koning te kraai in die afdeling vir sojabone onder droëlandverbouing in Noordwes. Sy opbrengs met die kultivar DM 6.8iRR van Don Mario wat deur Agricol bemark word, het 5,408 t/ha beloop. Die vorige rekord was 5,34 t/ha. Izak se inskrywing het 8,5 kg graan per mm reën opgelewer. Die veranderlike koste was R5 000/ha en die wins R38 000/ha. “Hoewel opbrengs belangrik is,…

Een leser kan 'n Boereplaas Bordspeletjie wen. NEEM SÓ DEEL: Vul die blokraai korrek in en gebruik die letters in die kleurblokke om die antwoord op die vraag op bl. 91 te ontrafel. SMS die woord LBW, gevolg deur jou antwoord, naam, van en dorp/stad na 33677. Deelnemers kan soveel keer SMS as wat hulle wil. Elke SMS kos R1,50. Net mense binne SA grense kan deelnee Die wenners sal die oorspronklike, voltooide blokraai en hul besonderhede moet verskaf. Geen werknemers of h gesinne van Media24 en sy reklamemaatskappye mag deelneem nie. Die sluitingsdatum is 27 April 2023. Geen posstukke word meer as inskrywing aanvaar nie. Geen erkenning van ontvangs word gestuur nie. Sudoku Nr. 113 Deur Gerda Engelbrecht Voltooi die rooster sodat elke ry dwars, elke kolom af en…

DIE dood van een van die De Beer-broers van die Beerseun-boerdery laat ’n groot leemte in sy gemeenskap. Willem de Beer (45) het op Ofcalaco naby Tzaneen met gewasse en vee geboer, en is op 17 Maart dood aan kanker. “Willem los ’n groot leemte in die landbougemeenskap,” sê sy broer, Kobus de Beer. Amanda, hierdie boodskap geskryf: “Dierbaar, sorgsaam en opreg sal hy in ons harte voortleef. “Vir hom was vuur die simbool van vernuwing en soos Moses van ouds is hy teruggeroep vir sy nuwe lewe. Ons eer jou Willem vir die warm vuur wat jy in ons almal aangesteek het en sal jou in ons harte koester bewaar.” Willem word oorleef deur sy ma, Lutje, broer, Kobus, vrou, Amanda, en dogter, Marli.…

GAUTENG CARLETONVILLE LEEUWPAN (58), 21 ha, aan D.T. Phokungwane, van A.J.B. Gersbach, R280 000. PRETORIA BLESBOKFONTEIN (558), 42 ha, aan Letsema Nala Corp (Edms.) Bpk., van R. Engelbrecht, R750 000. KLIPFONTEIN (498), 21 ha, aan A. van den Berg, van W.J.S. Jacobs, R1 190 000. KWAZULU-NATAL UNDERBERG INHLUZANI MOUNT (5303), 47 ha, aan P.J.H. Bennett, van S.J. Francis, R670 000. WINCHESTER (3515), 198 ha, aan Equinox Farming (Edms.) Bpk., van N.P. Blaker, R10 000 000. UTRECHT NOOITGEDACHT (388), 21 ha, aan M.C. Mthethwa, van C.H. Strydom en H.D. Strydom, R1600000. LIMPOPO ALLDAYS CALAIS (260), 1 801 ha, aan TJ Prop (Venda), BK, van CJB van Aarde-familietrust, R8000000. ELLISRAS NAAUWPOORT (363), 2 201 ha, aan Lion Ranch Prop (Edms.) Bpk., van Havannaboerderybeleggings (Edms.) Bpk., R14 800 000. SOEKMEKAAR GUNYULA (730), 22…

BOEREDAE 18 APRIL: Inligtingsdag oor optimale vleisbeesproduksie. Huntersvlei, Viljoenskroon. Claire Evans-Anderson, 082 805 5688; claire@re.co.za; www.re.co.za 23 APRIL: Drakensbergerbeestelersgenootskap: Suidelike Hoëveld-studiegroep. Piet de Villiers, 073 143 3985. 12 MEI: Saai-landboudag, Laingsburg. Sprekers, kunstenaars en komediante gaan optree, plaasprodukte is te koop en daar is ’n lambraai-kompetisie. Manie Spamer, 082 373 4333; e-pos: manie.spamer18@gmail.com KONFERENSIES 18 APRIL: Jongboerkonferensie, Bloemfontein. Vrystaat Landbou. Navrae: elize@vslandbou.co.za 1-2 JUNIE: Konferensie oor onbemande vliegtuie en hommeltuie. Birchwood-hotel, Johannesburg. Navrae: admins@bussynetadva. co.za 30-31 AUGUSTUS: 29ste konferensie en kongres, Rooivleisprodusente-organisasie. Tema: Die impak van die makro-ekonomiese omgewing op die rooivleiswaardeketting. Future Africa-konferensiesentrum, Universiteit van Pretoria. Corine Steyn, 083 644 5545; corine@rpo.co.za SKOUE 30 MAART-2 APRIL: Bathurstlandbouskou. Navrae: 063 685 5117; bas@bathurstshow.co.za 13-15 APRIL: Clanwilliam. Wilna Nieuwoudt, 083 685 4356; info@clanwilliamexpo.co.za 24-29 APRIL: Nasionale Saalperd-kampioenskapskou. Bloemfontein. Johanna du Toit,…

$2,4 miljoen Die Amerikaanse buro vir reklamasie het $2,4 miljoen (R44,45 miljoen) aan Suid-Nevada se waterowerheid toegeken om wolkbevrugtiging in droogtegeteisterde deelstate te doen. Dié geld sal gebruik word om die masjiene wat die bevrugtiging doen, afstandbeheer te maak en wolke met vliegtuie te bevrug. Die waterowerheid sê om dáár reën te maak sal ook voordelig wees vir buurstate wat van die Coloradorivier afhanklik is. – Associated Press 14% Die Argentynse soja-oes is met ’n verdere 14% verminder tot 25 miljoen ton – potensieel die kleinste oes sedert rekordhouding in 2001 begin het. Die land was teen druktyd midde-in sy negende hittegolf van die groeiseisoen, teenoor ’n norm van drie of vier. Volgens die Buenos Aires-graanbeurs het die droogte 20 jaar se tegnologiese vooruitgang uitgewis. Die land se gemiddelde sojaproduksie…

Anderkant die reënboog My oupa het vir die grootste deel van sy 103 jaar getrou ’n dagboek bygehou. Elke dag het hy die wêreld om hom met groot waardering beskryf. Niks was te klein of te beskeie nie. Gedetailleerde reënvalmetings, opmerkings oor die vordering met die koeie en werkverrigting van die bulle, en alles wat daardie dag gedoen is. Tussen die alledaagse deur is ook ’n paar ongeërgde opmerkings oor van die grensverskuiwendse gebeure van die twintigste eeu. Hoe sy pa die eerste kar op Indwe gehad het in die dae toe daar nog net met osse geploeg is. Die eerste vliegtuig wat op die dorp gesien is nadat dit op die gholfbaan se eerste putjie geland het. Die Tweede Wêreldoorlog (waarin sy broer in die woestyn baklei het), die…

Op facebook Komponiste soos Mozart, Beethoven en Grieg kan melkboere nou bystaan om hul melkproduksie te verhoog, aldus ’n studie aan die Universiteit van Pretoria (UP). Die studie het bevind dat strelende klassieke musiek melkkoeie se stresvlakke verlaag en hulle help om meer melk te produseer. Die studie is gedoen deur Lize-Mari Erasmus, ’n voormalige lid van die universiteit se Camerata-koor wat ook ’n meestersgraad (cum laude) in dierewetenskap behaal het. Dit was die eerste studie in sy soort in Suid-Afrika om die invloed van klassieke musiek op die stresvlakke van melkkoeie te ondersoek. Die universiteit sê luidens ’n verklaring die bevindinge is onlangs in die wetenskapsjoernaal Domestic Animal Endocrinology gepubliseeer. “Die gesondheid en welstand van melkkoeie gaan hand aan hand met doeltreffende en volhoubare melkproduksie,” sê Lize-Mari oor die…

BOERE in winterreënvalgebiede moet kyk wat hulle verlede jaar gedoen het en besluit hoe hulle vanjaar daarop kan verbeter. Giel Hugo, ’n onafhanklike weervoorspeller, verwag in hierdie gebiede soortgelyke weerstoestande as in 2022, en meen boere moenie groot veranderinge maak as iets in die verlede gewerk het nie. “Geen ekstreme hitte of koue is op pad nie,” sê hy. Hy sê al was die koring-, graan- en kanola-oeste verlede jaar kleiner weens oorstromings op plekke, was die oesgehalte steeds goed. Grondvog Alles gaan oor goeie tydsberekening. “Kyk gedurig na die weervoorspellings. Daar was verlede jaar boere wat etlike dae voor groot reën geplant het en gevolglik hul hele oes verloor het. “Tans is die grond reeds nat en in Mei, as die planttyd begin, sal die grondtoestande ideaal wees. Die…

Geldbeplanning Jou boedel sluit alles in wat jy besit, dus wat op jou naam is. Vaste eiendom of onroerende dinge, soos huise en plase, en roerende besittings, soos meubels, juwele, vuurwapens, kontant, beleggings, lewende hawe en aandele in maatskappye, moet vererf as jy sterf. Jou besittings vererf na iemand anders of na instellings. Jy het ’n testament nodig om self te besluit wie jou bates erf, anders bepaal die wet wie jou besittings gaan kry. Ná jou dood word jou bates bymekaar gekry en jou skuld betaal, en die oorblywende besittings word uitgedeel. Dit word bereddering genoem. Die eksekuteur behartig die proses. Jy kan self ’n eksekuteur kies in jou testament, anders kies die meester van die hooggeregshof een. Gedurende die bereddering word ’n likwidasie-en-distribusierekening opgestel, wat ’n opsomming van…

Statistieke toon dat meeste familieboerderye nie drie geslagte oorleef nie. Die rede daarvoor is dikwels omdat ’n deeglike stel reëls vir die familieboerdery afwesig of gebrekkig is. Voordat na reëls gekyk kan word, moet elke familieboerdery eers die volgende vraag vra: “Is ons familieboerdery ’n besigheid wat oor geslagte heen moet voortbestaan, of moet die produktiewe bates bloot verdeel word tussen die volgende geslag wanneer die ouer geslag afsterf?” Indien die partye besluit dat die boerdery wel ’n familiebesigheid gaan wees wat oor geslagte heen moet voortbestaan, is dit noodsaaklik om ’n deeglike familiegrondwet op te stel. Die familiegrondwet is die gom wat die familieboerdery bymekaar hou. Die familiegrondwet is die dokument wat hierdie stel reëls vir die familieboerdery uiteensit, en konsentreer primêr op die voortbestaan van die boerdery. Aspekte…

Kantelklamp maak skaapwerk makliker Die innoverende skaapkantelklamp van Tal-Tec maak take soos die terugsny van kloue en inentings aansienlik makliker. “Skape lê nie van nature op hul rug nie, maar met hul pote in die lug stoei hulle nie so baie om regop te kom soos wanneer hulle op hul sy lê nie,” sê Greg Talbot, direkteur van die maatskappy Tal-Tec, wat in veehanteringstoerusting spesialiseer. Die toestel lei die skaap teen ’n skuins helling tot in ’n vanghokkie wat die dier sagkens in die vangklamp indruk. Die hanteerder trek dan net ’n hefboom om die raamwerk waarin die skaap vasgedruk is, om te keer en die skaap daarin onderstebo te draai. “Hoewel die toestel nie prakties is om skape te skeer nie, is daar verskeie ander take, soos dosering, inenting,…

Het jul boere vanjaar waterskade ervaar? Die seisoen het mooi begin in Oktober, en toe kom al die reën in Desember. Daar was twee keer vloede. Ons het ook nogal spoelskade in die lande gekry, maar darem niks soos die skade in die Wes-Vrystaat nie. Hier kan die water darem wegvloei. Was daar droogteskade met die midsomerdroogte? Daar was. Ons het geen reën die hele Januarie tot 5 Februarie gekry nie. Veral die aartappels het houe gevat, maar by die mielies en sojabone was daar nie werklik skade nie. Nou het ons weer vir amper drie weke geen reën gehad nie en by die mielies wat later geplant is, is daar opbrengsskade. Met die sojabone wat nou in die vroeë pitvulstadium gaan, gaan ons ook skade kry. Is daar enige…

Rooibos-en-kaneelpere met karamelstroop en mascarpone Geposjeerde pere is dalk nie almal se gunsteling nie, maar as dit reg berei is, is dit vir my een van die grootste lekkernye. Dié weergawe prut saggies in ’n stroop wat met rooibos, kaneel en nartjieskil gegeur is. Dan word die pere uitgeskep en die stroop vinnig afgekook om al die geure te konsentreer, voor jy die pere terugskep in die blink rooiboskaramelbad. Ek sit dit voor met geklopte mascarpone of dik, dubbelroom-jogurt, maar roomys of vla werk net so goed. ■ 6-8 ferm pere, geskil, maar steeltjies behou ■ Suurlemoensap ■ 500 ml witsuiker ■ 1,5 liter water ■ 4 rooibosteesakkies ■ 2 kaneelstokkies ■ Dik repe skil van 1 nartjie of mandaryn Sit die geskilde pere in ’n bak water met suurlemoensap…

Valkoog Ons kuier in die winter by vriende op Ceres. Die eerste oggend is bewolk en koud en ons maak ’n draai by die plaaslike gholfbaan. Die gemaklike stappie bied onvergeetlike uitsigte oor die omliggende berge, maar dis die rooireier, hamerkop en reusevisvanger by die watergate wat ons veral interesseer. ’n Kaalwangvalk patrolleer die bome en kranse op sy stadige, maar doelgerigte manier. Die kransvalk, Kaapse fisant en suidelike swie voeg voëlkykspyse vir die oggend by. Hierna kom die uitkykpunt in die Michellspas, met sy uitsonderlike uitsig oor die bruisende waterval, aan die beurt. Ons sien die rooivlerkstreepkoppie, Kaapse kliplyster en ’n streepkopkanarie wat maar verslons lyk in die koue weer. Die hoogtepunt is wanneer ’n pragtige witkruisarend stadig verby ons sweef. Op ons vriende se voorstel ondersoek ons die…

Die bedryf wat die meeste onder die prysdruk op veilings van die eerste kwartaal deurgeloop het, was die mark vir speenkalwers. Mnr. Allan Sinclair, bestuurshoof van Vleissentraal in Bloemfontein, sê nieteenstaande die ekonomiese druk op veilings was die vraag na aanteelvee steeds goed. Beurtkrag plaas druk op produksie, besproeiing en verkoeling. Dit het ’n ongunstige invloed op die beesprys. Beeskarkasse (graad C) verhandel teen gemiddeld R45/kg, vet beeste behaal R20-R24/kg en maer beeste gemiddeld R20/kg lewend. Goeie speenkalwers behaal tot R35/kg lewend. Die vraag is hoofsaaklik na manlike diere wat goed kan groei. “Die verwagting vir stoetveeveilings in die tweede kwartaal is laer prysvlakke van 10% tot 20% onder dié van 2022 weens die ekonomiese druk,” sê Sinclair. Vleissentraal behartig ook verskeie wildveilings in die tweede kwartaal. Die vraag na…

In die Vrystaat het grondpryse in 60% van die distrikte ’n gunstige prysneiging getoon in die 12 maande tot Februarie vanjaar. In 1% van die distrikte was daar geen transaksies nie vergeleke met 2% die vorige 12 maande. Pryse het skerp gedaal by Wepener (-19,8%), Senekal (-17,9%), Edenburg (-13,2%) en Marquard (-12,6%). Dit het heelwat gestyg by Jacobsdal (15,1%) en Bloemfontein (13%). In die TABEL is ’n opsomming van grondverkope groter as 10 ha in die betrokke tyd. Daar was 668 ooreenkomste in 41 distrikte. Dit het 296 545 ha teen R3,840 miljard behels. Ten opsigte van die registrasie van transaksies vir plase van verskillende groottes, lyk dit soos volg (verlede jaar se syfer is tussen hakies): kleiner as 50 ha, 10% (10%); 50-150 ha, 15% (16%); 150-300 ha, 29%…