Rapport -julkaisun 11/24/2019 -irtonumeron sisällysluettelo

Die Menseregtekommissie (MRK) het klagte van rassisme teen die Springbok-slot Eben Etzebeth na die gelykheidshof verwys nadat hul hoofuitvoerendebeampte gewaarsku het dat hulle nog nie oor genoegsame bewyse beskik dat die Bok wél rassistiese taal gebruik het nie. Uit ’n transkripsie van ’n vergadering met MRK-kommissarisse blyk dit dat die kommissie se brouwerk met die ondersoek die hoofrede is waarom hulle die klagte teen Etzebeth ingedien het. Die kommissarisse was so bekommerd oor wat “die gemeenskap van Langebaan” sou sê indien hulle nie vir Etzebeth aangekla het nie, dat hulle hom aankla sonder om eers ’n ondersoek te doen – bloot om die vrede te bewaar. Dié opsienbarende feite kom aan die lig in interne MRK-dokumente wat aan Etzebeth verskaf is met betrekking tot ’n hersieningsaansoek wat die Springbokslot besig…

Suid-Afrika moet terugkeer na die Here toe, want dis al weg wat daar is. Gerhard Kritzinger (64) was moedeloos en nege jaar werkloos voor hy Dinsdag deur rowers op ’n hoewe oos van Pretoria doodgeskiet is. Kort voor die aanval het Gerhard vir sy vrou, Rina (64), en niggie Ansu de Villiers (74) gesê hy het nie meer ’n doel op die aarde nie. Kritzinger en sy vrou het by De Villiers gaan bly nadat haar man van 53 jaar op 21 Junie aan kanker gesterf het. Hulle het geen ander heenkome gehad nie. De Villiers sê sy het Dinsdagaand 20:00 pas in die bed geklim toe sy vir Rina hoor skree. “Ek het nog gewonder of Gerhard iets aan homself gedoen het omdat hy vroeër so moedeloos was. Toe…

Drie vriende, twee van hulle studente, wat verlede Vrydagaand gyselaar gehou is in ’n Johannesburgse park totdat hul ouers duisende rande vir die boewe oorbetaal het, het nie dat dié nagmerrie hul seevakansie bederf nie. Jesse Elk (19), Ben Gewer (21) en Zeke Dalton (21) was juis by die Langermann-koppies in die woonbuurt Kensington om hul beplande vakansie te bespreek, toe hulle deur vyf rowers omsingel is. Hulle het vuurwapens gehad, maar die vriende was te getraumatiseerd om presies te sê hoeveel en van watter soort. Die park is ’n gewilde uitkykpunt oor Johannesburg, maar be-rug vir misdadige voorvalle. Clifford Elk (57), Jesse se pa, het aan Rapport gesê hy is innig dankbaar dat die kinders ongeskonde daarvan afgekom het. Die “langste aand” van sy lewe het begin met ’n…

Die Noord-Kaapse polisie ondersoek ’n voorval verlede Vrydag waartydens veiligheidswagte glo op drie lede van die Sanddrift- en Kuboes-gemeenskap in die Richtersveld losgebrand het. Brig. Mohale Ramatseba, ’n polisiewoordvoerder, sê daar is beslag gelê op drie vuurwapens. “Klagte van poging tot moord word ondersoek en geen inhegtenisnemings is nog gemaak nie,” sê hy. Paul Swartbooi, ’n lid van die Kuboesgemeenskap, is in die voorval in sy maag getref. Volgens Swartbooi was hy en ander delwers in die nag in ’n bakkie onderweg na die Bloeddrift- en Baken-myn toe beamptes van die Kaapse sekerheidsmaatskappy Vetus Schola op hulle geskiet het. Swartbooi sê twee van die ander delwers, Jansen Christiaans en iemand wat net as Van Wyk bekend staan, is ook getref. Swartbooi is ná die voorval per helikopter na ’n provinsiale…

Sy eerlike beskeidenheid toe hy op TV gesê het dat sy ouma ook daardie drieë van hom sou kon gedruk het, is sprekend van Cabous van der Westhuizen as mens. En, sê die voormalige Springbok-vleuel, “dié opmerking het my meer beroemdheid besorg as enigiets anders in my tyd as ’n speler”. Dit was met verwysing na sy sensasionele driekuns vir die Haaie in die Super 12-halfeind-stryd in Brisbane teen die Queensland Reds in 1996. Van der Westhuizen woon al langer as ’n dekade op Mauritius waar hy hom as sakeman gevestig het. Hy het in 2008 die eilandlewe gaan verken en sedertdien bly hy nog daar. “Ek het dit as ’n avontuur beskou,” onthou hy. “Dit was beslis nie ’n geval van weghardloop van misdaad of iets anders nie. Inteendeel,…

Die Protea-kaptein Faf du Plessis kolf nou saam met Boland Krieket in hul strewe om toetswedstryde in die Paarl aan te bied. Du Plessis het Vrydagaand ná die wedstryd tussen die Paarl Rocks en die Jozi Stars sy steun aan Bolandpark as ’n toekomstige toetsstadion toegesê. Bolandpark, wat kort voor die aanvang van die Mzansi-superliga (MSL) opgegradeer is, het hom die afgelope twee seisoene bewys as ’n magneet vir toeskouers met uitstekende bywoningsyfers waaroor die Paarl-veld kan spog. Dis in skrille kontras met van Suid-Afrika se grootste toetsstadions wat veel kleiner getalle na MSL-wedstryde lok. Stadions soos Kingsmead in Durban en St. Georgepark in Port Elizabeth het die afgelope tyd ook gesukkel om noemenswaardige skares na hul stadions te lok wanneer die Proteas daar speel. In Port Elizabeth het dinge…

Met sy rug teen die muur in die Mzansi-superliga (MSL) sal die Jozi Stars vandag in die Gautengse derby op die Wanderers teen die Tshwane Spartans wil wys dat sy veg-gees nie geblus is nie. Donovan Miller, afrigter van die Stars, glo daar is nog genoeg veggees in sy span om hul veldtog in die MSL van die afgrond te red. “Ek hoop vandag se stryd kan die inspirasie wees om die ouens aan die gang te kry,” het hy gesê. “Hopelik kan ons ’n vertoning lewer wat ons oor die lyn kan kry. Iewers moet ons ’n manier kry om te wen.” Die Jozi Stars is die verdedigende kampioen, maar loop die gevaar om nie eens in die uitspeelrondes te wees nie ná die span se gesukkel in vanjaar…

Die Wallieser en lid van die Britse en Ierse Leeus Jamie Roberts wou graag volgende jaar sy rugby in die Kaap by die Stormers kom speel. As die franchise nie in so ’n geldelike penarie was nie, sou dié buitesenter straks oorweeg kon word, veral met die span wat maar dun is wat hul senterkorps betref. Roberts en die Fransman Mathieu Bastereaud het glo albei vroeër vanjaar voelers uitgesteek om hul rugby vir ’n halwe jaar by die Stormers te speel. Die 33-jarige Roberts wou glo die geleentheid benut om hom fiks te hou om in aanmerking te kom vir die Leeus se toer in 2021 na Suid-Afrika. Die finansiële las om aan Roberts huisvesting te verskaf asook ’n ryding, sou egter te veel kos vir die Kaapse franchise. Bastereaud…

Selfs al gee die regering nou vir die bankrot Suid-Afrikaanse Lugdiens (SAL) die R2 miljard wat hy nodig het om salarisse te betaal en in die lug te bly tot Desember, sal dit waarskynlik nie genoeg wees om te keer dat die maatskappy in sakeredding geplaas word nie. Só waarsku sakereddingspraktisyns met wie Rapport gepraat het. Die stakende werkers wat Vrydagmiddag die einde van die staking gevier het toe hulle die SAL se aanbod van 5,9% aanvaar het, se vreugdevure kan ook binnekort geblus word. Trouens, dit is bes moontlik een van die laaste besluite in ’n baie lang tyd waaroor die regering, ministers, direksie en instaan-bestuur van die SAL ’n sê kan hê. Die regering kan heimlik verlig wees dat iemand anders dalk die hoofpyn oorneem. Die vakbond Solidariteit…

Die wettige dagga-mark wêreldwyd kan teen 2024 enigiets tussen $63 miljard en $103,9 miljard werd wees, wys verskillende navorsingsverslae. Ongeag dié groot verskil in vooruitskattings is almal dit eens dat die bedryf in die volgende paar jaar baie sterk gaan groei vanweë die wettiging van dagga vir medisinale en ontspanningsverbruik. Luidens Prohibition Partners, wat wêreldwyd geleenthede in die daggabedryf uitwys op grond van betroubare data en navorsing, se jongste “Global Cannabis Report 2019” kan die Europese mark teen 2024 op $39,1 miljard meer werd wees as die Noord-Amerikaanse mark. Die Afrikamark kan tot $2,6 miljard styg. Die navorsingsmaatskappy Euromonitor International meen die wêreldwye bedryf kan teen 2025 $166 miljard werd wees en dat wettige dagga teen daardie tyd 77% van die mark sal uitmaak. Grand View Research Inc. sê op…

Daar is onweerlegbare bewyse dat die wêreldklimaat vinnig verander. Die aarde is gemiddeld 1° C warmer as ’n eeu gelede. Groenland se ys het sedert 1993 jaarliks met 286 miljard ton verminder. Die seevlak het die laaste eeu met 20 cm gestyg. Ekstreme weersomstandighede soos vloede en droogte neem toe. Dit is veral die jeug wat hiermee gaan moet saamleef, en daarom ook hulle wat die mees indringende pleidooie lewer. Greta Thunberg het op die voorgrond getree as hul stem. Dit is goed so: Hier in Suid-Afrika het baie boere die onderspit gedelf weens droogte, en Kaapstad was amper ’n rampstad. Hoewel daar redelike konsensus is dat die klimaat verander, is daar geen konsensus oor hoe om dit aan te pak nie. In die Westerse wêreld is daar ’n denkskool…

Die begrip Swart Vrydag het niks te make met ’n rouproses nie, hoewel die onoordeelkundige besteding wat daarmee gepaardgaan wel iets is wat betreur behoort te word. Die dag het sy oorsprong kort ná die Tweede Wêreldoorlog toe kleinhandelaars wat gewoonlik diep in die rooi was weer die lig begin sien het en “terug was in die swart”. Die koop-manie wat mettertyd op Swart Vrydag begin plaasvind het, het in die 1980’s internasionaal begin posvat, en hoewel die gier etlike jare geneem het om hier neerslag te vind, doen Suid-Afrikaners geruime tyd lank lustig mee aan die jagtog na winskopies. Asof die manie van Swart Vrydag nie genoeg was nie, is daar deesdae ook Kuber-Maandag wanneer veral aanlyn handelaars verbruikers aanmoedig om hul kooplopery (spending spree) met nog ’n dag…

’n Navraag van ’n makelaarsvriend oor ongeskiktheidspolisse het my laat wonder oor finansiële risikodekking: Weet jy wat jy gekoop het? Ongeskiktheidsdekking is nodige finansiëlerisiko-voorsiening, en nie ’n luukse nie. Kom ons begin dus by waar dit inpas. Jou finansiële beplanning deur jou lewe, lyk – eenvoudig gestel – só: Jy begin werk en verdien ’n salaris. Daarvan moet jy spaar vir aftrede, want die tyd gaan kom dat jy geld gaan nodig hê om van te leef, maar nie meer ’n inkomste verdien nie. Tussen die begin van jou werkslewe en aftrede kan dinge met jou gebeur wat jy nie voorsien het nie, maar wat ons uit ervaring weet, kán gebeur. Daarom vra ons die “wat as . . .?”-vrae. Wat as ek doodgaan? Wat as ek ongeskik raak? En…

Sweetbitter Met Ella Purnell, Jared Harris en Paul Sparks. ’n Mens kan geloofwaardigheid en egtheid onmiddellik op ’n skerm raaksien. Hierdie vrolike, dog geniepsige geflankeer met een van New York se toprestaurante is so smaaklik soos mentblare in jenewer. Dit kyk na die soet en die suur in ’n legendariese restaurant en al die opspraakwekkende drama agter die skerms. Maar anders as ander sepies, hou hierdie reeks hom met kos besig, en ’n inisiasie in die wêreld van smulpape. Dit is gegrond op die gelyknamige roman deur Stephanie Danler, wat self in so ’n restaurant gewerk het, en dit word duidelik dat jy legendariese stories oor rugstekery, romanse en geheime resepte uit die perd se bek hoor. Hier is ’n skrywer wat weet waarvan sy praat. Dis nie sommer ’n…

(Resep van Carol van Vuuren) 10-15 vars aspersies olyfolie 1 koppie gerookte gouda, gerasper* 6 eiers 1 koppie dik room ½ koppie maaskaas ½ t sout Voorverhit die oond tot 180 °C. Sprinkel ’n bietjie olyfolie oor die aspersies en rooster in die oond tot sag. Sny in stukkies en plaas in ’n 22 cm-oondbak. Strooi kaas oor aspersies. Klits die eiers, room, maaskaas en sout saam. Giet oor die aspersies en kaas en bak vir 25-30 minute tot geset en ligbruin. * Anél skryf: Jy kan enige ander gerookte kaas gebruik. En as jy nie gerookte kaas het nie, gooi ’n knippie gerookte paprika by die eiermengsel.…

Gielie Hoffmann, Ans Botha en dr. Barbara Louw wys op gevaarligte: ■ Jou kind raak negatief, geniet dit nie meer om te oefen nie en is onwillig om te gaan oefen; ■ Jou kind is baie emosioneel voor of ná ’n oefensessie; ■ Jou kind se prestasie daal; ■ Jou kind raak stiller, bang en teruggetrokke; skoolwerk gaan agteruit; of jou kind toon selfmoordneigings; ■ Dit kan ook ’n teken wees as jou kind ontoepaslike gedrag teenoor die afrigter toon. Moet nooit enigiets wat jou kind sê, wegpraat nie, maan Gielie. Dit kan veroorsaak dat hulle jou vorentoe nie weer vertrou nie. Neem hulle altyd ernstig op, praat verder daaroor en doen stappe indien nodig. Barbara sê kinders vertel gewoonlik vir ouers as daar fout is, maar ouers luister nie…

Toe Anri Botha in haar bloedrooi rok saam met Spencer van den Heever by die matriekafskeid van die Windhoek Afrikaanse Privaatskool in Namibië aankom, het Die Campbells se treffer “Rooi rok bokkie” heel gepas oor die luidsprekers gespeel. By hul aankoms het Spencer sy netjiese wit hemp oopgeknoop om te wys dat hy ’n Superman-hemp daaronder dra. Anri het haar aandrok opgelig om die tekkies wat sy aangehad het, te vertoon. Die twee matrieks het ook elkeen ’n paar Marvel-kouse aangehad.…

■ Die Britse fotograaf Terry O’Neill is op 81 aan prostaatkanker dood. Hy het naam gemaak as kroniekfotograaf wat veral die sterre van die destydse Swinging Sixties in Londen visueel perfek vasgevang het. Dit was ’n ongekende tyd van wilde partytjies, uitspattige modes, nuwe genres van rolprente, die era van skoonheid, alles wat dekadent en avant-garde was. Hy het foto’s van onder andere die Rolling Stones, Frank Sinatra, David Bowie en Elizabeth Taylor geneem. Sy werk was eerlik, oorspronklik en hy het die soms arrogante sterre weerloos laat lyk. Hy het later ook vir Nelson Mandela gefotografeer. The Guardian skryf hy het reeds op 20 foto’s van The Beatles geneem. Hy was in ’n stadium met die aktrise Faye Dunaway getroud, maar het die drie jaar met haar – sy…

Steenhiaen hates blaks Die Numsa-grootbaas Irvin Jim vaar die afgelope week op Twitter uit teen . . . teen . . . Jammer, nadat Pollux die twiet drie maal gelees het, is hy nie meer seker teen wat Rooi Jim dit het nie. Dit lees (in Engels, want wat volg is onvertaalbaar): “J Steenhiaen of DA propangandist is for racist legacy of Toney Leon and Zille if he doubts he must go and ask Maimane, Confused Mashaba and he is just being used to help extreme right wingers in politics who thinks that blaks and Africans don’t deserve to own the SA Economy?” Om regverdig te wees moet Pollux uitwys dat Jim later sy twiet gekorrigeer het: “His right name I am correcting my spelling apologies for renaming this racist…

Grofgeskut word gebruik as jy wil séérmaak, gewoonlik in een van twee noodtoestande. Óf wanneer jy besluit: Hier vernietig ons nou al sommer alles, voor die probleme te groot raak. Óf wanneer jy aanvoel jy gaan nou verswelg: ’n Laaste dramatiese kragtoer kan dalk nog jou saak beredder. Waarskynlik verklaar laasgenoemde ten beste die onlangse kru argumente uit die nee-geledere teenoor die nuwe ja-woord in die NG Kerk oor gay-predikantskap. Die domino-wat-val-argumente wat gewoonlik gebruik word, skimp dat alles en nog wat sommer nou aanvaarbaar gaan word. As dit reg is om gay te wees, al sê die bekende halfdosyn Bybelversies ánders – so lui dié argument – hoekom dan daar stop? Kom ons sê dan sommer, stap vir stap, dit is oukei om Christen te wees én . .…

Ek kan nie onthou dat ek ooit die afgelope paar jaar enige betoging gesien het waar “groeiende ongelykheid” die rede vir die protes was nie. Suid-Afrika is ’n land in die vinnige baan. Hier gebeur dinge so vinnig, jy kan nie eers van een week na die volgende onthou wat die groot nuusstorie van verlede week was nie. Wat nog te sê van verlede maand. So verskoon my as ek vroeër die week sinies geglimlag het oor die politieke kommentator Steven Friedman se waarskuwing dat Suid-Afrikaners so opgedruk is met hul eie probleme dat hulle nie oplet wat elders in die wêreld aangaan nie. Wel, spare a thought, was my eerste reaksie. Hoe de hel kan enigeen van Suid-Afrikaners verwag om te fokus op wat die koorddansers elders in die…

Thinus Botha, George, skryf: Ek lees die laaste tyd gereeld oor Orania en die bewering dat daar die laaste paar jaar groot vordering in die volkstaatdorpie gemaak is. Dit het my genoop om vroeër vanjaar self te gaan kyk wat daar aangaan. Hoewel ons gids in oordrewe terme oor die dorp se landbou, konstruksie, onderwys en handel praat, was dit gou duidelik dat Orania ná 28 jaar se bestaan nog op wankelende bene staan. Volgens ons gids is die groot uitdaging vir Orania dat Afrikaners nie maklik na Orania wil trek nie omdat hulle gevestigde belange het waar hulle op die oomblik woon. Wat is egter die waarheid? Sedert Orania in die vroeë 1990’s tot stand gekom het, het net 1 600 mense hulle daar gevestig. Dit is minder mense…

Toe Julius Malema in 2014 gedreig het met oorlog in Gauteng, en in 2016 gewaarsku het hy sal die regering van Jacob Zuma verwyder oor die “loop van ’n geweer”, het almal wat ook vyande van Zuma was, geswyg, want dit was polities gerieflik om dit te doen. Ook sy belofte in 2015 om alle onbewoonde grond te laat beset, is geduld deur dié wat aanvaar het ten minste sal hul eie stukkie grond in die stad veilig wees. Toe Malema sê hy vra “nog nie” dat wit mense geslag word nie, het die-gene wat wrokkig is omdat wit mense nooit ná apartheid die slagoffers van vergelding geword het nie, en wat verlig was dat hulle nie self in sy visier was nie, ook geswyg. Selfs die Menseregtekommissie het hovaardig…

Gwen Ngwenya is terug in haar pos as beleidshoof van die DA. Ngwenya (30) se aanstelling is gister deur John Steenhuisen, tussentydse leier van die DA, bevestig ná ’n vergadering van die DA se federale bestuur (FedEx) in Johannesburg. Rapport verneem die aanstelling is bevestig ten spyte van teenkanting van sekere provinsiale leiers, sowel as Makashule Gana, wat verlede week teen Steenhuisen gestaan het vir die pos van tussentydse leier. Ngwenya was sowel Steenhuisen as Helen Zille, voorsitter van die DA se federale raad, se gunstelingkandidaat, nadat sy in Januarie uit protes bedank het. Zille het by verlede naweek se federale raadsvergadering bekend gemaak dat sy reeds Ngwenya se heraanstelling met die nasionale bestuurskomitee bespreek het. Rapport verneem egter talle provinsiale leiers is ongelukkig met die manier waarop Ngwenya die…

Die Steve Biko Akademiese Hospitaal in Pretoria het geweier om ’n driejarige verkragtingslagoffer te ondersoek omdat sy deur ’n private hospitaal soontoe verwys is. Die peuter se tante het haar eers twee keer na die Mamelodi-daghospitaal in Pretoria geneem vir ’n ondersoek, waar ’n dokter elke keer bevind het die kind makeer niks. Daarom is die tante na die private Life Wilgers-hospitaal in Pretoria-Oos omdat sy ’n dokter se verwysingsbrief nodig gehad het voordat die Steve Biko-hospitaal ’n forensiese ondersoek sou doen vir die strafsaak teen die oortreder. Die kind is vermoedelik deur haar pa verkrag. Omdat die kind se beserings genees soos die dae verloop, en die bewyse teen die oortreder al hoe minder word, is die tante die afgelope week hof toe omdat die Biko-hospitaal nie die Wilgers-hospitaal…

Die DA weier om die EFF toe te laat om ’n burgemeester aan te wys in Johannesburg, waar Herman Mashaba dié week ná 39 maande uit sy pos tree. Omdat geen party ’n meerderheid van die 270 setels in die Johannesburgse metroraad het nie, sal die party met die mees uitgeslape onderhandelaars – wat aan vennote die grootste politieke belonings in Gauteng of elders kan beloof – waarskynlik Mashaba se opvolger kan kies. Dié persoon sal 136 stemme moet lok in ’n raad waarin die ANC 121 setels het, die DA 103 en die EFF 30. Gister is berig die ANC steun Bonginkosi Dlamini, IVP-voorsitter in Gauteng, as burgemeester, op voorwaarde dat die IVP die ANC voortaan met sy vyf setels ondersteun, soos wat die IVP sedert Augustus 2016 die…

“Die Recces salueer hul lieflingbevelvoerder, lewensgids en staatmaker-‘pa’.” Dis hoe Callie Roos, bekende motiveringspreker en uitvoerende lid van die Recce Groep, die week die dood van Jakes Swart (75), voormalige Vrystaatse rugbykaptein en bevelvoerder in die SA Weermag, ná ’n lang stryd teen kanker bestempel het. Benewens ’n toegewyde loopbaan van meer as 30 jaar in die SA Weermag, wat hom tot die rang van brigadier-generaal sien vorder het, sal Swart, wat deur die Springbok-vleuel Gerrie Germishuys as ’n “yster” bestempel is, altyd onthou word vir sy heldhaftige kapteinskap in die titaniese stryd teen die Britse Leeus in 1974. Swart is op 26 Desember 1943 in Johannesburg gebore en het sy militêre opleiding aan die Leërgimnasium in Pretoria in die vroeë sestigerjare gedoen. Hy het in rugby sowel as in…

KRIEKET Sharma verrinneweer Tiere Die Indiese snelbouler Ishant Sharma (foto) het gister in Kolkata op sy verwoestende boulskof in Bangladesj se eerste beurt voortgebou toe hy vier paaltjies in die Tiere se tweede beurt op die tweede dag van die eerste dag-aand-toets ingeoes het. Nadat Sharma (5/22) Bangladesj tot net 106 in sy eerste beurt beperk het, het hy dit opgevolg met 4/39 in Bangladesj se tweede beurt van 152/6. Dit is nog ’n agterstand van 89 lopies met net vier paaltjies staande nadat Indië 347/9 in sy eerste beurt aangeteken het. Virat Kohli (136), Cheteshwar Pujara (55) en Ajinkya Rahane (51) was weer Indië se voorslagkolwers.. – cricinfo.com RUGBY Pivac lok ’n Walliese grote Martyn Williams, met die ervaring van 100 toetse, het ’n nuwe pos losgeslaan – dié…

Groot kanonne slyp afrigters Vyf van die voorste afrigters in wêreldrugby gaan vandeesweek in Stellenbosch hul rugbykennis met afrigters van oor Suid-Afrika heen en van die buiteland deel. John Mitchell (verdediging), Swys de Bruin (aanvallende spel), Matt Proudfoot (skrums en rolmaalbewegings), Gregor Townsend (teenaanvalle) en Gary Gold (skoppe) tel onder die groot name wat deur die Stellenbosch Sportakademie bymekaar gemaak is om hul jaarlikse afrigterseminaar, wat Donderdag en Vrydag by die akademie plaasvind, te lei. Neil de Kock, voormalige Bok-skrumskakel en konsultant by SAS, het gesê hulle probeer met die seminaar om gewone rugbyafrigters ’n blik op internasionale neigings en denke te gee. – Leighton Koopman Boete ten spyt kook Saracens Die Engelse rugbyklub Saracens kan dalk in die laaste tyd baie in die nuus gewees het om al die…

Teen 2030 kan 90% van die wêreld se armste mense in Afrika woon, sê die Wêreldbank. Dis weens trae ekonomiese groei en omdat regerings in Afrika min fiskale ruimte het om armoedeverligtingsprogramme in te stel. Hoewel die armoedekoers (die persentasie mense wat op minder as $1,90 per dag leef) in Afrika suid van die Sahara tussen 1990 en 2015 gedaal het, het die getal behoeftiges op die vasteland in dié tyd van 278 miljoen tot meer as 416 miljoen gestyg omdat die bevolking so vinnig gegroei het. In 2015 was 55% van die wêreld se armste mense in Afrika, maar die syfer neem met rasse skrede toe, sê die bank in sy halfjaarlikse verslag Africa Pulse. Die bank het boonop sy ekonomiesegroei-vooruitsig vir Afrika suid van die Sahara vir die…

Ondanks die beste voornemens, sal talle verbruikers op Swart Vrydag en Kuber-Maandag skuld aangaan om hul aankope te finansier. Hier is twee kenners se raad oor die slaggate: Die beste manier om skuld aan te gaan, is om van jou kredietkaart se 55 dae- rentevrye fasiliteit gebruik te maak, sê Rita Cool, finansiële beplanner van Alexander Forbes. Vir groter en duurder items is dit dalk raadsaam om teen jou huisverband te onttrek – die geld wat jy bykomend gespaar het – omdat dit teen ’n laer uitleenkoers is as ’n kredietkaart of oortrokke fasiliteit. “Ek is nie ’n voorstander van oortrokke bankrekenings of winkel- of kredietkaarte (benewens die rentevrye tydperk) nie,” sê Cool. “As jy van ’n oortrokke bankrekening gebruik maak om ’n winskoop te finansier, beteken dit jy betaal…

Eerskomende naweek, van 29 November tot 1 Desember, bied die afslaer Old Johannesburg Warehouse sy grootste veiling van die jaar aan – ’n driedagveiling wat Swart Vrydag die skrik op die lyf sal jaag. Byna elke kategorie onder die son word ingesluit met sowat 2 000 lotte wat aangebied word. Dit is ’n ideale kans om Kersinkopies af te handel. Dit begin Vrydag om 13:00 met onder meer 150 lotte spesiale rooiwyn (insluitend Meerlust, Rubicon, Rust & Vrede, en La Motte), spitsjaar-port (’n beperkte vrystelling van 1948 KWV), fyn konjak, whisky en sjampanje (soos Veuve Cliquot en Dom Perignon). Saterdag om 09:00 is meubels, glas, keramiek en silwer te kry, asook ’n seldsame tandartskabinet, stinkhouttafel, argitekslaaikas en ’n groot versameling piouter-items. Om 15:00 kom outomobilia aan die beurt, met rygoed…

Jexi Selfoonverslawing word op ’n komiese manier onder die vergrootglas geplaas in ’n klug vol potensiaal wat ongelukkig vroeg reeds sein verloor. Sodra ’n komedie aanneem dit is snaaks, val dit so plat soos ’n webwerf wat ineenstort. ’n Bleeksiel ontdek dat sy selfoon op hom verlief is en telkens verkeerde raad gee, wat hom in gruwelike situasies dompel. Dan raak hy op ’n regte meisie verlief. Grappe waaruit die komedie soos deur ’n sif lek, verlak die komedie tot ondraaglike voorspelbaarheid. Boonop is die hoofkarakter ’n irriterende masjiengeweerbek wat nooit ophou om kwinkslae kwyt te raak nie. Die fliek is soos om na ’n seremoniemonster te luister wat grappe tot breekpunt toe uitrek. Doctor Sleep Dit was dapper, maar dwaas om ’n vervolg op Stanley Kubrick se meesterlike The…

4 kasslertjops 50 ml Mrs Balls-blatjang (sterk) 5 ml sterk mosterd (nie poeier nie) Vars suurkoolslaai ½ klein kool, fyngesny 5 ml sout (of na smaak, maar dit moet genoeg sout kry) 2,5 ml komynsaad (as jy nie van komynsaad hou nie gebruik vinkelsaad) 30-45 ml wit asyn (begin met 30 ml en proe of jy meer surigheid soek) 30 ml olyfolie Mosterdkorrel-kapokaartappels Maak jou gunsteling-kapokaartappels en roer 1-2 teelepels korrelmosterd by. Kasslertjops: Meng die blatjang en mosterd saam. Verf oor die tjops. Rooster onder ’n roosterelement vir drie minute aan elke kant of tot gaar (hang van die dikte van die tjops af). Verf weer voor bediening liggies met die blatjangen-mosterdmengsel. Suurkoolslaai: Meng al die bestanddele goed saam. Bedien: Bedien kasslertjops met mosterdkorrelkapokaartappels en suurkoolslaai…

Ivan die Sagmoedige van Irene skryf: Ek kyk gisteraand die reeks gegrond op Joseph Heller se Catch-22-en kan nie heeltemal die kloutjie by die oor, of soos hulle sê, die bombardier se visier op die teiken bring nie. Dis asof die reeks nie mooi weet waarnatoe nie. Die boek is nie ’n tragedie nie, maar ook nie ’n komedie nie. Miskien dink hulle die boek gaan oor die gruwels van oorlog. Maar eintlik gaan dit oor hoe absurd die lewe soms is. Of dit is wat ’n mens glo as jy die boek lees op twintigjarige ouderdom wanneer jy dink jy weet alles. Jy sou toe sonder om te blik of te bloos iets sê soos: “Almal is gebreinspoel oor die Grensoorlog.” (Snaaks genoeg word die vyand van die Suid-Afrikaanse…

Hoewel die verlede nie vir alles wat fout is in Suid-Afrika geblameer kan word nie, is “die meeste van die probleme wat Suid-Afrika ervaar egter ’n direkte gevolg van kolonialisme en apartheid”, het hoofregter Mogoeng Mogoeng gister in die Nelson Mandela-gedenklesing in Soweto gesê. Hy het ook sy geloof uitgespreek dat die grondvraagstuk op ’n vreedsame wyse opgelos kan word en selfs tot versoening kan bydra. Die hoofregter is tel-kens entoesiasties toegejuig. ‘Om gevoelig te wees oor kritiek is verkeerd.’ In ’n toespraak waarin hy wyd aangehaal het uit oudpres. Nelson Mandela se sienings oor grondwetlikheid, het Mogoeng gesê dit was Mandela se wens dat almal moet saamwerk. “Almal moet saamwerk om te verseker dat die grondvraagstuk en alle ander uitstaande vraagstukke op ’n manier opgelos word wat tot versoening…

Die regering sal belastings met 10,8% moet verhoog om die beplande Nasionale Gesondheidsversekering (NGV) te finansier, het twee ekonome bereken. Die vakbond Solidariteit het prof. Jannie Rossouw van die Universiteit van die Witwatersrand en die ekonoom Mike Holland van PriceMetrics opdrag gegee om namens hulle ’n finansieringstudie van die NGV te doen. Die bevindinge maak deel uit van Solidariteit se voorlegging aan die parlement oor die NGV-wetsontwerp. Die ekonome het bevind dat die NGV ’n finansieringsgaping van sowat R226 miljard sal hê teen 2026 – selfs teen ’n baie optimistiese vooruitskatting van 2% ekonomiese groei per jaar. Hulle bereken dan ook scenario’s van watter belastingverhogings nodig sal wees om hierdie gaping te vul. In vandag se geldwaarde is die gaping R166,5 miljard, of 12,3% van die regering se totale belastinginkomste.…

Sy het ’n BCom-graad in sakebestuur en hou daarvan om op ’n Vrydagaand rustig by die huis te wees met ’n koppie tee. Dít, sê die aktrise Marijke Bezuidenhout, is die mens agter die karakter Mienkie van 7de Laan wat die afgelope week weer kykers laat skaterlag het met haar geteasde hare en naels vol blinkers. Dié keer het Mienkie ’n opskudding veroorsaak met haar deelname aan ’n kammawerklikheidsprogram, Mamma soek kleinkinders, op die sepie waarin sy ook bekend gemaak het dat sy nou ’n sangeres is (wat nie kan sing nie maar altyd ’n deuntjie gereed het). “Jy het haar óf lief óf jy haat haar,” sê Marijke. “Ek het so lief geraak vir haar. Sy sê 100% wat sy dink en al kom sy van die verkeerde kant…

’n Student van Unisa eis R200 000 van die universiteit omdat sy glo nie beskerm is teen ’n professor wat vir haar ’n seksueel-oordraagbare siekte gegee het nie. Die student (30) van Pretoria eis ook R750 000 van die professor self weens beweerde seksuele aanranding. Die student sê in haar hofstukke in die hooggeregshof in Pretoria die professor het strydig met haar uitdruklike voorskrif nie ’n kondoom tydens seks gebruik nie en haar só genitale vratte gegee. Luidens haar hofstukke het sy in 2014 Unisa gekontak vir advies oor ’n roman wat sy wou publiseer. Volgens die student het sy op 17 November 2014 ’n afspraak met die professor in sy kantoor gehad waar hulle heelwat tyd bestee om die manuskrip te bespreek. Hy het aangebied om haar na haar…

Lindsay Watt vier op 3 Desember haar 30ste verjaardag. “My ma het gesê jou 30’s is die beste tyd van jou lewe,” het Watt Vrydag vertel. Pleks van vreugde oor die tyd wat voorlê, is Watt nou besig met reëlings om haar ma, adv. Addelaid Ferreira-Watt (62), te begrawe. Ferreira-Watt is Maandag dood nadat sy in die landdroshof in Umzimkhulu, KwaZulu-Natal, getref is deur ’n skoot uit ’n haelgeweer wat as bewysstuk by die hof ingedien is. Lindsay se pa, Malcolm Watt, is 12 jaar gelede ná longprobleme oorlede. “My ma was die lig van my lewe. Ek het altyd vir haar gesê ek sal dit nie maak as daar iets met haar gebeur nie. Nou probeer ek maar net om te doen wat ek dink sy sou wou gehad…

Die een het hom getrou, die ander een was sy strooijonker. Desember 2014, in ’n tuin met mistige heuwels op die agtergrond, het Mmusi Maimane as lekeprediker vir John en Terry Steenhuisen in die huwelik bevestig. Athol Trollip het as strooijonker toegekyk onder gevatte Maimanighede soos “nou het die hoofsweep ’n nuwe hoof”. Maar nes hulle sê ’n week is ’n eeu in politiek, só is die een se dood die ander se brood. Enter John Henry Steenhuisen. Tussentydse leier, maar met sy 75%-meerderheid verlede naweek in die leiersverkiesing verander hy reeds die “bloody awful” bruin leerbank in sy parlementêre kantoor. Hy’t gekom om te bly. Steenhuisen en Maimane was “besonder ná aan mekaar”, maar sedert Maimane se bedanking het hulle nie ’n woord met mekaar gepraat nie. “Nie ’n…

Die uwe was lanklaas so min lus vir die einde van die rugbyseisoen. Die Wêreldbekertoernooi en die Bokke se pragsege in die eindstryd het ons ’n bitter spesiale herinnering gegee, maar die weke voel skielik so half leeg daar sonder. Albei Europese sokkerklubs waarop ek vir vreugde staatmaak as die rugby goor is, vaar bra beroerd. En met die knaende knoeiery deur onse krieket-administrasie is dit ’n ope vraag of ’n man nie dalk sy erg aan dié sport vir ’n jaar of drie moet opskort nie. Of dalk vir ’n maand onder ’n kombers moet wegkruip terwyl die Engelse rondom Nuwejaar hier toer nie. ’n Suid-Afrikaanse span wat aftjop, plus ’n Engelse span wat van plesier kraai, is mos ’n dubbele negatief. Daar was darem ’n bietjie ander nasionale…

Hawies Fourie, afrigter van die Cheetahs, het die ongewone stap gedoen om balle tydens sy span se oefeninge in water te sit in die aanloop tot volgende week se Pro14-wedstryd teen die Ospreys in ’n poging om sy spelers gewoond te maak om nat balle uit te gee. Die Cheetahs vertrek Woensdag Wallis toe vir die laaste wedstryd van 2019 teen die Ospreys in Swansea. Nadat hulle goed begin het by die huis, het hulle ’n rampspoedige toer in Ierland en Wallis gehad en Fourie meen die spelers se stadige aanpassing in die toestande in die Verenigde Koninkryk is een van die aspekte wat daarvoor verantwoordelik is. Ná drie agtereenvolgende oorwinnings op hul tuisveld het die Cheetahs drie wedstryde agtereenvolgens op hul eerste oorsese toer van die 2019/20-seisoen verloor. “Een…

BJ Watling, wat sy eerste tien jaar in Suid-Afrika deurgebring het voordat sy ouers na Nieu-Seeland geëmigreer het, het gister in Mount Maunganui, Nieu-Seeland, met ’n vegtersbeurt die gorrel uit Engeland se boulaanval geruk. Nieu-Seeland, wat die derde dag sy kolfbeurt op 144/4 hervat het nadat Engeland 353 in sy eerste behaal het, het op 394/6 geeindig, nadat net twee paaltjies gekantel het – albei die slagoffers van die instaandraaibouler Joe Root. Die onbesonge Watling het ’n meesterlike vertoning van konsentrasie en veggees gelewer op ’n blad wat bra min hulp aan die boulers verleen het. Hy het 119* van 298 balle af aangeteken, wat 15 viere ingesluit het. Dit is sy agtste toetshonderdtal. As paaltjiewagter is dit twee keer meer is as dié van die Indiese paaltjiewagter MS Dhoni.…

Anton Leonard, een van Loftus se grotes, het klaargemaak by die Bulle. Hy het Pote Human ingelig dat hy nie as sy lynstaanspesialis in 2020 se Superreeks aanbly nie. Niemand sal egter in sy plek aangestel word nie. Leonard se take sal volgende jaar deur Human self as die hoofafrigter, en ook sy skrumafrigter, Daan Human, oorgeneem word. Die 45-jarige voormalige agtsteman en kaptein van die Bulle gaan na Mosselbaai verhuis waar hy by ’n restaurant betrokke raak. Leonard het hom in 2015 die eerste keer as ’n afrigter by die Bulle aangesluit nadat hy van 2000 tot 2008 vir hulle gespeel het. Hy was onder meer deel van die Bul-span wat in 2007 die Supertitel gewen het. Leonard se besluit om sy sakebelange in Mosselbaai uit te brei, plaas…

Senior kabinetslede oorweeg dit ernstig om nie die vakbond Solidariteit se aansoek dat die SAL in sakeredding geplaas word, in die hof teen te staan nie in die hoop dat dié proses op ’n personeelvermindering sal uitloop wat nie op die regering se brood gesmeer word nie. “Dis duidelik dat die metaalwerkersvakbond Numsa die staking vir politieke redes en politieke gewin teen die ANC aanblaas. Die antwoord daarop is om Numsa polities by die SAL te verlam,” het ’n hooggeplaaste bron in die regering die afgelope week aan Rapport gesê. “Ons kan toelaat dat die aansoek om sakeredding toegestaan word deur dit eenvoudig nie in die hof te betwis nie. Daarna sal die sakeredders geen ander keuse hê as om met ’n arbeidsbesnoeiingsproses te begin nie. Die lugdiens se kontantbronne…

Die regering se onvermoë om tot dusver iets daadwerkliks te doen aan Eskom se hoë skuldvlak, verswakking van sy fiskale posisie en die vooruitsig dat Suid-Afrika sy beleggingstatus kan verloor, het gekeer dat verbruikers Donderdag verligting kry in die vorm van laer rentekoerse, sê Johann Els, hoofekonoom van die Old Mutual Investment Group. Die Reserwebank kon koerse verlaag in die lig van die swak ekonomiese groei (0,5% vir die jaar) en laer inflasie (Oktober 3,7%), maar het daarteen besluit in die lig van talle risiko’s, sê Els. Lesetja Kganyago, president van die Reserwebank, het Donderdag aangekondig die repokoers bly onveranderd op 6,5%. Drie lede van die monetêre beleidskomitee (MBK) van vyf het gestem om die koers onveranderd te hou, terwyl twee ten gunste van ’n verlaging van 25 basispunte was.…

Suid-Afrika se ooreenkoms met die Demokratiese Republiek van die Kongo (DRK) om hidrokrag uit die Inga-dam aan te koop, is waarskynlik doodgebore, al word dit voorgehou as deel van die jongste geïntegreerde hulpbronplan (IRP). Die departement van energie het die afgelope week aan parlementslede erken die regering het nie ’n benul wat dit sal kos om die krag te vervoer of teen watter tarief dit voorsien sal word en of die projek hoegenaamd die lig sal sien nie. Chris Yelland, besturende direkteur van EE Publishers en ’n onafhanklike energiekenner, het aan Rapport gesê die ideaal van Pan-Afrikanisme het ’n groot rol gespeel in die sluit van die verdrag tussen Suid-Afrika en die DRK, maar dat die kans skraal is dat dit ooit sal realiseer. Suid-Afrika het reeds in 2014 ’n…

1. Waarom moet mense by Momentum Multiply aansluit? Meeste Suid-Afrikaners is onder finansiële en emosionele druk. Ons bied ’n kombinasie van wesenlike voordele op verskeie Momentum-produkte sowel as belonings van ons eksterne vennote. Ons help ons lede om gesonder te leef, meer te spaar en veiliger te wees sonder om hul leefstyl drasties te verander. Ons glo ook ons maak versekering toegankliker en bekostigbaarder deurdat ons kliënte tot 60%-afslag kan kry op hul premies vir lewensversekering. Lede kan kwalifiseer vir tot R3 000 in gesondheidsterugbetalings per maand en tot 30% terug op betalings vir korttermynversekering. Ons voordele is deursigtig en eenvoudig om te verstaan. Boonop het ons ’n groot verskeidenheid eksterne vennote. Ons bied onder meer 50%-afslag op Mango-vlugte, 40%-afslag op Garmin se fiksheidstoerusting en 12%-afslag op inkopies by Pick…

’n Koopvereniging is ’n organisasie wat die gesamentlike koopkrag van sy lede gebruik om namens hulle afslag by produk- en diensverskaffers te be-ding. Van die bekendste en oudste koopverenigings soos Pretorium Trust, Samba en Koopkrag dateer uit die 1930’s en bied al meer as 80 jaar ’n jaarlikse kontantbonus aan hul lede. Vandag bied elkeen van hulle steeds dié voordeel en het ook die dienste wat hulle aan hul lede bied geleidelik deur die jare uitgebrei. Benewens die aankoopkaart met ’n kontantbonus, bied hulle ook afbetalingsverkoopsooreenkomste, persoonlike lenings, korttermynversekeringsprodukte asook groeplewens- en begrafnisskemas. Hul ander voordele sluit in ’n lae kostestruktuur, mededingende rentekoerse en ’n kontantbonus op korttermynversekeringspremies. Die randwaarde van die bonus wat verdien kan word, is gelykstaande aan ’n persentasie van die verbruiker se omset by elke organisasie…

Ford v Ferrari met Christian Bale en Matt Damon. Regisseur: James Mangold. Die testosteroon borrel oor die stuurwiel in hierdie macho-huldeblyk aan twee manne wat die Ford-maatskappy soos ’n tsoenami getref het. Maar dit ontmasker ook korporatiewe selfsug en gierigheid, en betreur dat reklame, wins en die bemarking van ’n produk vriendskappe en vertroue kan vernietig vir selfgewin. In 1960 probeer Ford en Ferrari vir mekaar wys wie s’n is die grootste. Carroll Shelby, ’n briljant-onderspeelde Matt Damon, is ’n renjaer/ontwerper wat wil aftree. Sy lewe verander wanneer die grootbaas van Ford (stroef gespeel deur Tracy Letts), besluit dat sy pa se maatskappy stagneer het. Hy wil Ferrari uitkoop, maar Enzo Ferrari weier. Dit kan hierdie buierige ego nie hanteer nie. Henry Ford 11 wil sorg dat sy renmotor(s) Le…

Ek het ’n rowwe week agter die rug, maar elke keer wanneer ek voor my rekenaar sit en briewe van julle in my inboks sien, skyn my sterretjie weer helder. Ek waardeer en geniet elke brief wat ek kry. Baie dankie aan almal wat vir my skryf, raad vra, resepte deel en my ook somtyds op die vingers tik. Kasslertjops vir die skrywer Dolf van Niekerk Rita van Niekerk (Dolf van Niekerk se vrou) skryf: My dierbare man glo aan jou resepte vandat ons gereeld jou beesstertpot maak (Anél: Voel ek nou soos ’n celeb). Nou neul hy al weke dat ek jou moet vra vir ’n resep om kasslersnitte gaar te maak. Ons snitte, wat ons in die pan braai, is altyd taai en hard. Ag help tog. Hy…

In die blink gange van die hooggeregshof is daar ’n eiesoortige atmosfeer. Aan die buitekant getuig die grys granietblokke en boustyl van ’n amperse oordadigheid: Geen geld is ontsien om die bakermat van die Suid-Afrikaanse reg hier in Keeromstraat, Kaapstad, stewig te anker nie. Binne die reusegebou loop die breë gange na individuele bestemmings: Die howe, waar die donker houtafwerking van die banke en galery ’n soort royalty veronderstel. Grootoog, soos ’n kind, sit jy asof binnein ’n rolprent en verbeel jou dat jy êrens sagte klassieke musiek hoor en net dalk in die Franse koninklike Lodewyk XIV met sy curls sal vasloop. In die laer howe is die atmosfeer heeltemal anders, want hier in die gange rumoer en skarrel die mense, met hier en daar ’n beampte, lêer in…

Julle kry nou reg waarvoor belastingbetalers al jare lank vra. Maak die SAL toe deur die lugdiens uit besigheid te staak? Werkers moet hul regmatige deel kry. Dis onverskoonbaar dat vlieëniers ’n verhoging van minstens R100 miljoen kry. Ons vra die minimum. Lees Numsa-leiers koerante? Hoekom? So julle weet al lank van die korrupsie en wanbestuur by die SAL? Ons wys dit al lank uit, ja. Hoekom het julle nie tóé al gestaak uit protes teen die korrupsie nie. Of ry die soustrein te lekker? Ons is eers van onlangs betrokke by die SAL. Die vakbonde wat eintlik bedrywig is by die lugdiens, is Satawu, Solidariteit en Uasa. Vir ’n staking het jy getalle nodig wat ons nooit vantevore gehad het nie. Die 5,9% wat die SAL julle aanbied, is…