Landbouweekblad -julkaisun 19 September 2024 -irtonumeron sisällysluettelo

Krag, kragtiger, Oakdale Die Hoër Landbouskool Oakdale se Protea-toutrekspan is weer die wêreldkampioene van die internasionale toutrekfederasie (Twif) nadat hulle op Sondag 8 September nege ander spanne uitgestof het op die kampioenskapsbyeenkoms in Mannheim, Duitsland. Dié span, wat ook die Suid-Afrikaanse skolespan van die jaar is, het nou dié wêreldtitel vir ’n derde agtereenvolgende keer gewen. Sowat 1 500 atlete van 25 lande het in verskillende gewigsafdelings aan Twif se wêreldkampioenskapsbyeenkoms deelgeneem. Die Oakdale-span het in die eindronde teen die nasionale 0.18-span van Taiwan geseëvier en in hul opmars na die eindronde ook met spanne van onder meer Switserland, Nederland, Engeland en Duitsland afgereken, vertel Piet Lourens, jare lange afrigter van die span. Oakdale het in 2005 die eerste keer aan die wêreldkampioenskapsbyeenkoms deelgeneem en volgens Lourens was die mededinging…

Manie Johann Kotzé, uitvoerende hoof van Agri-SA, het onlangs ’n besonderse pluimpie vir Suid-Afrikaanse boere op Agri Noord-Kaap se jaarkongres gehad toe hy gesê het danksy hul veerkragtigheid kan hulle in stormwinde dans. Hy het gesê hulle is eie in hul soort omdat hulle nie terugdeins om ná ’n misoes weer mielies in ’n droë landery te plant nie, nes bergklimmers nie skroom om ondanks terugslae en stormwinde terug te keer om die berg Everest uiteindelik te oorwin nie. Manie wil met hom saamstem as hy sê boere kyk anders na die wêreld en bly optimisties, want hulle sien daagliks die wonder van die natuur wanneer ’n lam gebore word. Hulle het hulself weer bewys toe hulle met die covid-19-pandemie aangehou het om kos te produseer en gewys het wat…

TEEN middel September was daar al meer as 170 dae agtereenvolgens geen beurtkrag in Suid-Afrika nie. Sean Walsh, uitvoerende hoof van die KAL Groep en voorsitter van Agbiz, is bekommerd dat Wes-Kaapse pakhuise se gesamentlike belegging van sowat R2 miljard in alternatiewe kragstelsels ’n wit olifant geword het sedert die kragvoorsiening verbeter het. “Dit is geld wat vir die volgende 20 jaar uit die stelsel is, en dit is geld wat eerder aan uitbreidings en opgraderings bestee kon word. Dit sal baie jare verg om die sonkragstelsels af te betaal of die verlies aan kontantvloei in te haal.” Nico Verhoef, finansiële direkteur van Witzenberg Properties, wat saam met onder meer Alzu ’n vennoot in Advanced Energies Africa is, sê egter dat die afgelope ses maande by dié maatskappy besiger as…

Biologiese verskeidenheid in die grond is deurslaggewend vir ekostelselfunksies – van die afbreek van dooie plantdele tot die vorming van die grondstruktuur, die regulering van water en die sirkulering van voedingstowwe. Die lewende organismes in en op die grond beslaan sowat 60% van die aarde se biodiversiteit, maar dit verkeer onder groot druk van vele bedreigings, soos intensiewe bosbou, die landbou en verstedeliking. Dr. Zoë Lindo van die Western-universiteit in Ontario, Kanada, het onlangs in Kaapstad op die internasionale kollokwium oor grondsoölogie gesê klimaatsverandering is een van die grootste bedreigings vir grondbiodiversiteit. “Klimaatsverandering is chronies – dit is ’n stresversteuring. Dit is ’n veelvoud van samelopende gebeure en faktore, soos die temperatuur, grondvog, koolsuurgas, interaksies met indringer- en nuwe spesies en ’n verlies aan gehalte en die hoeveelheid organiese materiaal…

Lamsvleisbemarking Op die plaas Thaba Bosigo by Reitz in die hart van die Riemland boer Jason Davel, vanjaar se nasionale Lamb Champs-kampioen met die beste van die bestes: noukeurig uitgesoekte Ile de France-skape wat die hoeksteen vorm van ’n uitgebreide boerdery waarin net die beste skaapvleis en teelmateriaal goed genoeg is. “Ek erken ruiterlik ek is kieskeurig oor vleisgehalte,” vertel Jason om die kombuistafel. Dit was juis ná ’n teleurstellende “voorval” met ’n skaaptjoppie waarvan die gehalte betreurenswaardig was, dat Jason die telefoon opgetel en met sy skoonpa, Shaun Nienaber, gesels het oor die moontlikheid om self lammers te produseer. Shaun bedryf ’n sekerheidsonderneming in Krugersdorp, terwyl Jason se pa, Oelof, in beheer is van die familieboerdery op Thaba Bosigo. Hier het Oelof in die vroeë 2000’s ’n melkboerdery bedryf,…

Voeding In die ses maande tot einde Maart vanjaar het verbruikers 4,8 miljoen kartonhouers ingemaakte Lucky Star-sardyne gekoop, en in die vorige halfjaar is ’n rekordhoeveelheid van 5 miljoen kartonhouers verkoop. Ook Woolworths-klante het meer hiervan gekoop as vantevore. Vroeër vanjaar het die mededingingskommissie in ’n verslag gesê die hoër verkope was waarskynlik ten koste van hoendervleis. Die kommissie het dit toegeskryf aan die gerief van die produk, veral in die lig van beurtkrag, maar ook aan die laer prys van ’n blikkie vergeleke met die prys van die verpakkings van ander proteïenprodukte. In die TABEL vergelyk dr. Hester Vermeulen, verbruikersekonoom van die buro vir voedsel- en landboubeleid (BFAP), die enkelporsiepryse van ’n paar proteïenbronne. Neville Brink, uitvoerende hoof van die Oceana Groep, skryf die stygende verkope toe aan onder…

Vrugte Met peerproduksie wat die afgelope vyf jaar met ’n aansienlike 21% gestyg het, en uitvoer wat tred hou, is die tafel gedek vir ’n bloeityd in die plaaslike peerbedryf. Boere sal egter werk moet maak van beter uitpakpersentasies, vruggroottes en kleur deur te kyk na alternatiewe onderstamme, snoeipraktyke en die oprigting van nette. “Ons het die afgelope tyd goeie groei in die bedryf gesien. Boorde is nie net vervang nie, maar daar is ook meer aangeplant,” het Mariëtte Kotze, hoofbestuurder van bedryfsondersteuningsdienste by Hortgro, tydens Hortgro se tegniese simposium op Somerset-Wes vertel. Jong boorde in die grond In ’n kort oorsig oor die bedryf, wat ongeveer R4,4 miljard werd is, het Mariëtte gesê altesaam 526 peerboere boer op ongeveer 12 900 ha. Die grootste deel van die bedryf is…

Predation Management SA (PMSA) speel ’n sleutelrol in die koördinering van pogings om die probleme van predasie op vee en wild in Suid-Afrika aan te pak. Die organisasie word verteenwoordig deur vier ledebedrywe: die Nasionale Wolkwekersvereniging (NWKV), die Rooivleisprodusente-organisasie (RPO), Bokhaar SA en Wildbedryf SA (WRSA). Strategiese samewerking en navorsingsprioriteite PMSA het onlangs met die Predation Management Centre (PMC) van die Universiteit van die Vrystaat vergader om ’n gekoördineerde benadering tot navorsingsprojekte te bespreek. Die doel van dié samewerking is om doeltreffende en professionele kommunikasie van die program aan belanghebbendes oor te dra. Deur navorsingspogings te koördineer, kan PMSA meer holistiese oplossings vir roofdierprobleme aanbied en verseker dié oplossings word doeltreffend toegepas. Hoogtepunte van die jaarvergadering Tydens PMSA se vierde algemene jaarvergadering het voorsitter Niel du Preez ’n verslag gelewer…

Die bakterie Bacillus thuringiensis (Bt) produseer Cry-proteïene wat teiken-larwes se ingewande perforeer en tot groot skade aan die ingewande lei. Larwes wat Bt ingeneem het, staak voeding kort ná inname. ’n Tekort aan voedingstowwe, beskadigde ingewande en bakteriële sepsis veroorsaak dat die plaaglarwes vrek. Soos met enige plaagbekampingstrategie is doeltreffende weerstandsbestuur uiters belangrik wat die gebruik van middels betref. Weerstand teen insekdoders ontwikkel wanneer individue binne die teiken-insekbevolking genetiese weerstand teen die werking van aktiewe bestanddele ontwikkel, en dié weerstand na volgende generasies oordra. Die onverantwoordelike gebruik van insekdoders lei daartoe dat die plaagbevolking oor ’n aantal generasies gevoeligheid teen die aktiewe bestanddele van insekdoders kan verloor, of selfs weerstandig kan raak. Die ontwikkeling van weerstand teen die werking van insekdoders hou ’n groot risiko vir volhoubare plaagbekamping in en…

Reis Op ’n yskoue wintersoggend in die Hantam ry ek in digte mis deur die hekke van Gannabos, waar die grootste kokerboomwoud ter wêreld staan. Die mis laat my oor die grondpad kruip tot waar ek die kar skuins oor die pad tot stilstand bring, want die son het deurgebreek en ek kan die bome in vars oggendlig aanskou – statig, rustig en absoluut asemrowend. Terwyl ek tussen hulle rondstap met net waarskuwingskrete van bobbejane wat my teenwoordigheid verklap, vlieg voëls van boom na boom. My gedagtes dwaal na Dricus du Plessis se bekende sêding: “Hulle weet nie wat ons weet nie.” Soos wat ek na dié bome kyk, besef ek: Hulle weet al lankal wat ons nog moet leer. Die plaas is sowat 35 km buite Nieuwoudtville en vorm…

Nasionale kampioene Dexter Shorthorn Vrystaatse kampioene Hereford Limousin Simbra Braunvieh…

Hoe het jy in die afslaersbedryf beland? Ek het my eerste veiling in 1991 gedoen. Dit was tydens my matriek-eindeksamen. Ek wou van jongs af ’n afslaer word en toe ek in matriek die kans kry, het ek dit aangegryp. Daardie veiling deur Leo Greeff van Cape Farms and Stock was vir huishoudelike goed. Ek is ’n plaasseun van Somerset-Oos in die Oos-Kaap en ek boer vandag nog op die plaas Herbou met Merino’s, Angoras en Bonsmaras. Ek is die jongste van ses kinders. My pa, Philippie, het my altyd aangemoedig en gesê ek moet iets anders ook doen; nie net boer nie. Ek was omtrent sewe of agt jaar oud toe ek my visier op stoetvee-afslaer gestel het. Daar was ’n boer in die Cradock-distrik, Ockie du Preez, wat…

’n Bul van die Bonsmara-stoetery Hanzyl het die hoogste prys van R150 000 op die produksieveiling van Gerrit van Zyl van die plaas Struisfontein by Dewetsdorp behaal. Dié veiling, die vierde wat Hanzyl alleen aanbied, vier ook Gerrit se kwarteeu van beesstoetteelt nadat hy aanvanklik in 1992 met ’n kommersiële kudde begin het. Ockert Potgieter het die duurste bul, GVZ 210117, vir sy Letterkrans-stoetery by Oudtshoorn aangeskaf. Walter Schulze van Cradock het die tweede duurste bul, GVZ 210109, vir R90 000 gekoop. Die 32 bulle wat aangebied is, het ’n prys van gemiddeld R60 719 behaal. Die gemiddelde prys van die dragtige koeie was R18 385, dié van koeie met kalwers R18 529, dié van dragtige verse R17 152 en dié van nie-dragtige verse R10 000. Die omset van die…

Veilings Uitstekende bulle en vroulike diere vir kommersiële beesboere en stoettelers is op die Midlands Elite Angus-veiling aangebied. Die veiling is op 24 Julie in die Netherwood Bull Ring by Nottingham Road gehou. Douglas Fletcher van Tashinga Angus by Mooirivier het met die hoogste prys vir ’n swart Angus-bul weggestap. Hy het die vurige Tashinga DF 210013 vir R160 000 aan Guldenvrug Farm, Bashewa, verkoop. Swart Angus-bulle het gemiddeld R65 000 behaal. Die topprys vir ’n rooi Angus-bul is behaal deur Rob Kleinloog van die Netherwood-stoetery, Nottingham Road, wat die bul Netherwood RK 210104 vir R120 000 aan die Koochaboerdery van Memel verkoop het. Rooi Angus-bulle het ’n prys van gemiddeld R56 000 behaal. Die gemiddelde prys vir rooi Angus-verse was R40 000. Farmers Livestock Agents het die veiling aangebied…

HoofnuusBelasting DIE ontwikkeling van die nuwe stelsel is ver gevorder en die SAID het reeds ’n besprekingsdokument vir kommentaar daaroor gepubliseer, sê Piet Nel, onafhanklike belastingpraktisyn en gashoogleraar aan Wits. Hy verwag dat dit in 2026 in werking kan tree en dat die stelsel geleenthede om bedrog te pleeg, baie minder sal maak. “Ondernemers wat bedrog pleeg, kan tans ’n aftrekking maak van insetbelasting sonder dat hulle ’n geldige BTW-faktuur daarvoor het. Die SAID kan dit slegs opspoor deur ’n versoek vir ondersteunende dokumentasie aan die ondernemer te stuur.” In die landbou kan die nuwe stelsel veral die veebedryf raak, waar BTW-bedrog volgens gerugte skynbaar op verskillende maniere plaasvind. Landbouweekblad het vroeër vanjaar hieroor berig onder die opskrif “Indiepteverslag oor BTW-bedrog: ‘Skade aan bedryf enorm’ ” (LBW, 21 Maart, bl.…

OPWINDENDE resultate word behaal met ’n nuwe landboumiddel wat gewasse in staat stel om beter weerstand teen strestoestande, soos droogtes, te bied. Opbrengsverhogings van tot ’n paar ton per hektaar is reeds by mielies behaal. George Prinsloo, besigheidsbestuurder van Laeveld Agrochem in die Vrystaat, Noordwes en die Noord-Kaap, het op ’n inligtingsdag wat saam met Syngenta op Nampopark by Bothaville aangebied is, gesê sy maatskappy het na landboumiddels in Amerika gaan soek waarmee boere strestoestande by gewasse kan bekamp. Hulle het toe op Mitigate Plus afgekom wat deur Crop Microclimate Management Inc (CMM) ontwikkel is en onder meer deur die Purdue-universiteit in Indiana en die Universiteit van Noord-Carolina beproef is. CMM het die tegnologie ná ontvangs van gunstige proefresultate in Amerika, waar die produk jaarliks kommersieel op groot getalle hektare…

Reg of weg. Dit is menige boer se filosofie in Namibië. Daarom moet beeste en hul eienaars ewe kliphard wees, anders oorleef hulle nie. As die vierde geslag wat met Simmentalers boer, is Stephan Voigts net so aangepas in hierdie genadelose land as sy beeste. Hy bedryf die Voigtland Simmentaler-stoetery op die plaas Voigtland buite Windhoek nadat hy noodgedwonge reeds in 1990 sy ma, Heidi, moes gaan help boer nadat sy pa, Henning, oorlede is. In 1996 het hy die plaas en kudde oorgeneem. Hy is tans die voorsitter van die Namibiese Simmentaler-beestelersgenootskap. Die omgewing waar Stephan boer, bestaan uit “berge, klippe en valleie”; aan die kant van die Khomas Hochland. “Daar is verskriklik baie kwartsklippe wat dit moeilik vir die beeste maak om teen die berg uit te loop…

Boereplan Plantertande is duur om te vervang. Teen ’n bedrag van R900 of meer per tand kan dit op ’n aardige totaal uitloop, veral vir ’n 24 tand-werktuig. Die voorkant van baie plantertande is bedek met ’n strook wolfram (tungsten), een van die hardste metale beskikbaar, maar ná ’n paar seisoene moet dit vervang word. Die spoed waarteen dit slyt, hang af van die soort grond waarin geplant word en hoeveel klippe dit bevat. Die bokant van die tand wat aan die planter vasgeskroef word, is van gewone staal. Henk Prins van die plaas De Hoop in die Warm Bokkeveld by Ceres het sy somme gemaak en aan ’n plan begin werk om plantertande se gebruiksduur te verleng. Hy, sy pa, Francois, en broer, Jean-Jacques, boer saam op De Hoop.…

Nuus Alternatiewe energie Die sonkragaanleg op die Radleylandgoed, ’n familieboerdery sowat 3 km buite Malelane, is uitsonderlik deurdat 80% van die sonpanele (3 350 m²) op een van die landgoed se grootste besproeiingsdamme opgerig is. “Dit maak dié projek Mpumalanga se belangrikste landboukragprojek en die enigste in die streek wat op water dryf,” sê Standard Bank, wat die projek met ’n belegging van etlike miljoene rand ondersteun het. Die aanleg het onlangs krag begin lewer wat deur middel van ’n 7 km lange kragnetwerk van doelgemaakte kragmaste oor die plaas versprei word. Yaseen Guman, hoof van kliënteverhoudinge van Standard Bank-sakebankwese in Mpumalanga, sê die projek is gefinansier in vennootskap met Standard Bank se afdeling vir sake- en kommersiële bankwese. Dit is binne ’n jaar voltooi en kan tot 1,8 GWh…

PromosieTREKKER VIR ’N BOER KUBOTA Aan die voorpunt van hierdie ontwikkelings is een van Suid-Afrika se veelsydigste verskaffers van toerusting, Smith Power Equipment, wat ’n wye reeks werktuie bied. Dit sluit van Kubota-trekkers en -werktuie tot voerders, balers, spuite en selfs kragtige Polaris-veldvoertuie en Linhai-vierwielmotorfietse in wat boere na enige plek op hul plaas kan neem, ongeag die terrein. Dié voertuie sorg vir opwinding en wys dat moderne boere en hul bestuurders meer aktief en avontuurlustig in hul boerderypraktyke is. Hierdie moontlikhede, asook toegang tot ’n groot verskeidenheid toerusting wat van reg oor die wêreld verkry word, is wat David Kelder, die maatskappy se nuut aangestelde besturende direkteur, snags wakker hou. Hy moet strategieë uitdink vir nuwe markte en werktuie vir boere sodat hulle beter oeste en steeds beter finansiële resultate…

Die insekdoder Circaden® het ’n unieke werking teen ’n wye spektrum suigende en kouende plae om ’n gesonder gewas te verseker. Toedienings vroeg in die gewassiklus kan help om sagte saailinge te beskerm teen skade weens insekte wat op die plante voed en siektes wat deur insekte oorgedra word, veral wanneer die bekampingsmiddel as deel van ’n plaagbestuurprogram gebruik word. FMC se Circaden® 200 SC-insekdoder is nou in Suid-Afrika beskikbaar en bied breëspektrumbeskerming teen skadelike insekte, waaronder witvlieg, plantluise, blaaspootjies, bladmyners en Lepidoptera. Circaden® 200 SC verbeter die vestiging van gewasse soos tamaties, soetrissies en kool as dit vroeg in die seisoen tydens plant of oorplant (deurdrenkte saailinglaaie of drupbesproeiing) in die grond toegedien word. “Cyazypyr®, die aktiewe bestanddeel in Circaden 200 SC, is van wêreldgehalte en bekamp ’n wye…

Opperste kampioene Limousin Afrikaner Chianina…

Veilings DIE SENEPOL-BEESRAS se vorige rekordprys van R150 000 vir ’n bul in 2023 is op 24 Augustus op die Senepol-telersgenootskap se nasionale veiling in Circle C, Excelsior, twee keer verbeter. Tiekie Muller van die Nooitgedacht-stoetery by Bloemhof het die rekordprys van R165 000 betaal vir die driejarige Blackpool Jakson (CS 210052) van Chris Sheard van Cathcart, Oos-Kaap. Aan die begin van die veiling het Louwrens Erasmus van Petrusburg R160 000 vir ’n bul (VL 210037) van Theuns Vlotman se Vlotvlei-stoetery by Brandfort opgedok. Slegs 23 van die 48 bulle is verkoop – teen ’n prys van gemiddeld R71 304 teenoor 2023 se gemiddelde bulprys van R75 625. Boetie Hattingh, voorsitter van die Senepol-telersgenootskap, het gesê dit kan wees omdat daar te veel beeste op die veiling aangebied is. Dragtige…

OVK het op Woensdag 24 Julie ’n baie goeie gesamentlike produksieveiling vir Geoff Orpen van die Avoca Sussex-stoetery by Barkly-Oos en Theo van Zyl van die Faurzyl Sussex-stoetery by Ladybrand gehou. Die veiling was by die Dewetsdorp-gholfklub. Bulle uit hierdie stoeterye is welbekend en het kopers van regoor Suid-Afrika gelok. Die bul GMO220028 (lot 6) van Geoff Orpen het die hoogste prys op die veiling behaal. Hy is vir R120 000 aan David McCall van Skietlaagte Farms by Viljoenskroon verkoop. Die gemiddelde prys vir die bulle was R59 366. Dragtige verse is vir gemiddeld R16 500 verkoop. Jakkie Nel was die afslaer.…

Die Best of East Griqualand-Brangusveiling, gehou op 25 Julie in die Swartberg-veilingskrale, spog met ’n 100%-verkoopsyfer. Brangus-bulle van die stoeterye Languitsig (Louis du Toit) by Matatiele en Mortlock Brangus (Pip Mortlock) by Swartberg het gemiddeld R57 000 behaal. Lot 8, LUF14119, van Louis du Toit is vir die hoogste prys van R100 000 aan Pip Mortlock verkoop. Farmers Livestock Agents het die veiling aangebied en die afslaer was Andrew Miller.…

Uitstekende diere is te koop aangebied op die vierde jaarlikse Southern Berg Pure Breed-produksieveiling wat op 19 Julie op Underberg, KwaZulu-Natal, gehou is. Daar was ’n sterk vraag na topbulle en bulle wat goeie waarde vir geld bied. Tagtig bulle van uitstekende gehalte is aangebied deur die verkopers, Brett Newborn (Intsizwe Simmentalers, Matatiele), Bruce Taylor (Garrisford Simmentalers, Underberg), Peter Lourens (Malina Herefords, Kokstad), Dave Lourens (Foleshill Angus, Cedarville), Tracey Mapstone (ENM Brahmans, Underberg) en Tim Hempson (Southern Berg Brahmans, Underberg). Intsizwe Simmentalers het die hoogste prys van die dag behaal met die bul MN21168 (lot 30) wat vir R250 000 aan Ed Barry van Four Feet Simmentalers, Dalton, en Koos Kooy van Oggendstond Simmentalers, Mooirivier, verkoop is. Garrisford Simmentalers het die bul T21102 (lot 41A) te koop aangebied. Die volle…

BEESVLEIS-UITVOER het danksy nuwe uitvoerooreenkomste met die Midde-Ooste in Junie ’n nuwe rekord bereik. Suid-Afrika het in die eerste ses maande van vanjaar meer beesvleis as in enige ooreenstemmende tydperk sedert 2017 uitgevoer. Die 23 295,5 ton beesvleis wat van Januarie tot Junie uitgevoer is, is net ’n rapsie minder as die 29 753,31 ton wat in die hele 2022 uitgevoer is, en is gelykstaande aan 61% van die algehele uitvoer vir 2023. Van Januarie 2017 tot Julie 2020 is daar net in sewe maande meer as 4 000 ton rooivleis per maand uitgevoer, maar sedert November verlede jaar is dié vlak vyf keer oorskry. Rooivleis-uitvoer het sedert Mei verlede jaar nog nie een maand onder 3 000 ton gedaal nie, terwyl dit die hele 2022 elke maand laer as…

WENBRIEF Die feite oor grondfosfor by mielies Die opbou van fosfor (P) in die grond is ’n praktyk wat algemeen deur adviseurs voorgehou word as noodsaaklik vir suksesvolle mielieproduksie. Regstelling van grond-P is dan ook ’n “mode” sodat vooraftoediening van aansienlike hoeveelhede P plaasvind voordat die res van die bemestingsprogram kan aandag kry. Dit is uiteraard ’n baie duur gebruik wat die produksiekoste van mielies onnodig die hoogte injaag. Die element P kos minstens dubbeld soveel as stikstof (N) en kalium (K) sáám. ‘Vars P’ Daar is geen meriete in die sogenoemde regstelling van grondfosfor tot een of ander hoë waarde nie – slegs ’n fraksie van die fosfaat hoef as “vars P” met planttyd saam met N en K gebandplaas te word, wat uiters doeltreffend en ekonomies is. Grondontledings…

DIT was twee weke van hel, sê James Miller, voorsitter van die Cathcart-boerevereniging, nadat omtrent 15 000 ha se weiveld sedert 17 Augustus in dié distrik deur ses veldbrande verswelg is. Die Upper Cathcart-distrik lê teen die Komani-distrik wat hoofsaaklik kommunale grond is. Dit is waar brande dikwels ontstaan en dan deur die wind na kommersiële plase aangedryf word. “Dis nie ’n nuwe probleem nie, maar vanjaar was verskriklik erg,” sê Miller. Tussen die Augustuswinde en die droë gras was daar by tye geen keer aan die brande nie, sê Miller. Hy wys daarop dat dié enorme skade aangerig is ten spyte van goeie voorbrande wat boere vroeg in die seisoen gemaak het. Al die brande het in die kommunale gebied ontstaan en op drie plekke is die gras aan…

BERIGTE dat veeartse die land op ’n streep verlaat, het die afgelope tyd opspraak verwek. Die syfer van sowat 100 veeartse uit die 160 wat hulle jaarliks aan Onderstepoort kwalifiseer en daarna Suid-Afrika verlaat, is deur die parlementêre portefeuljekomitee vir landbou bekend gemaak. Hoewel die tekort aan veeartse oor die jare heen nie ontken word nie, sê dr. Paul van der Merwe, voorsitter van die Suid-Afrikaanse veeartsenykundige vereniging (Sava), dit is moeilik om akkurate syfers te noem. Hy meen 120 tot 160 studente kwalifiseer jaarliks, maar dit wissel elke jaar. Hy sê veeartse wat wil emigreer, het ’n getuigskrif van die veeartsenykundige raad nodig, en verlede jaar is 170 van hierdie getuigskrifte uitgereik. “Wat ons ontstel het, is dat daar vir die eerste keer meer getuigskrifte in ’n jaar uitgereik…

KLIMAATSTOESTANDE het die afgelope tyd gelei tot onder meer vloede, uitermatige koue, veldbrande en droogtes, het Henry Geldenhuys in sy voorsittersrede op TLU SA se jaarkongres in Pretoria gesê. “Onder normale toestande verg dit reeds toegewyde en kundige boere om sukses te kan behaal. Wanneer ’n boerdery egter onder enige van hierdie rampe gebuk gaan, verg dit fyn bestuur en aanpassing van die boer om steeds in produksie te kan bly.” Dit is vir TLU SA belangrik dat beter beplanning gedoen moet word sodat kommersiële boere ná rampe bygestaan kan word om seker te maak dat hulle in produksie sal bly. “Die staat se rampkomitee behoort baie doeltreffender te wees.” Geldenhuys het finansiële instellings gevra om begrip te hê en alles moontlik te doen om boere te help om krisisse…

DIE wolpryse op die eerste twee wolveilings van die seisoen was teleurstellend, maar volgens ingeligtes is daar enkele ligpunte. Luidens Cape Wools se wolmarkverslag was die tweede wolveiling op 28 Augustus swakker as die eerste van die nuwe 2024-’25-seisoen. Die sterker rand en swak Australiese mark het die wolmark afwaarts gedruk. Isaak Staats, hoof van wol en bokhaar by BKB, sê die pryse is teleurstellend en niemand weet wanneer die draaipunt bereik gaan word nie. “Europese verbruikers ly steeds onder hoë rentekoerse en bestee nie geld aan duurder wolprodukte nie.” Volgens Staats is daar geen probleme in die Suid-Afrikaanse hawens nie en uitvoer verloop goed. “Dit lyk of die Chinese, wat van medium-wol hou, nie so traag is om te koop soos hul Europese eweknieë wat van fyner wol hou…

Die nuwe koringbemarkingseisoen begin op 1 Oktober. Die koringinvoertarief van R176,30/ton is op 16 Julie ingestel – die eerste keer in jare dat die internasionale prys laer as die verwysingsprys gedaal het. Die verwysingsprys word gegrond op Amerikaanse harde rooikoring se vry-aanboordprys van $279/ton. Intussen het die koringprys internasionaal heelwat gedaal (ook die prys van mielies en sojabone), en ’n volgende invoertarief van R451,51/ton behoort volgens die formule afgekondig te word. Pryse vir koring op die Chicago-beurs het die afgelope jaar met 20% gedaal, sowat 28% vir mielies en nagenoeg 31% vir sojabone. Voorraadvlakke van mielies en sojabone het internasionaal aansienlik toegeneem en pryse is skerp laer. In Suid-Afrika is somergraanpryse effe afgeskerm weens die kleiner oeste, maar die nuwe seisoen se pryse kan lol. In die geval van koring…

NATUURLIKE of aangeplante grondbedekking tussen wingerdrye hou voordele in vir volhoubare boerdery omdat dit skuiling en alternatiewe voedselbronne aan voordelige insekte en spinnekoppe bied. As die uitwerking van grondbedekking op grondfauna beter verstaan word, kan volhoubaarder en biodiversiteitsvriendeliker wingerdboupraktyke ontwikkel word, sê dr. Emogine Mamabolo, ’n nadoktorale navorser aan die departement bewaringsekologie en entomologie aan die Universiteit Stellenbosch. Sy het op die internasionale kollokwium oor grondsoölogie gesê grondbedekking verhoog die verskeidenheid en funksionele struktuur van grondfauna. Navorsing deur Mamabolo, prof. James Pryke en dr. René Gaigher, ook van dié departement, op nege kommersiële wynplase by Stellenbosch toon dat die grootste verskeidenheid spinnekop-, kewer- en mierspesies gevind word waar plantbedekking op die grond tussen die wingerdrye voorkom. Hulle het die aantal insekte, spesieverskeidenheid en die funksionele verskeidenheid in die wingerde waar…

Die vyfde geslag van die Hammanfamilie gaan eersdaags sy ouers, Hendrik en Waldi Hamman, se Iris Simmentaler-stoetery by Seeis naby Windhoek oorneem. Daar boer hulle met die afstammelinge van die eerste Simmentalers wat ingevoer is om die plaaslike beesbedryf ’n hupstoot te gee. Werner Hamman wil hom eersdaags aansluit by die boerdery op die plaas Oupembamewa. Tans werk hy as vliegtuig-tegnikus in Bagdad, Irak, maar hy gaan vakansies plaas toe om hom by die boerdery in te grawe. Die plan is dat hy einde 2024 permanent plaas toe sal gaan en dat die leisels dan stelselmatig aan hom oorgegee sal word. Die Iris-stoetery het uit die eerste Simmentalers wat in 1893 deur Ernst Rusch uit Duitsland ingevoer is, ontstaan. Een van Waldi se voorvaders, Helmut Rust, is met Angelika Rusch,…

Infrastruktuur Transnet is ’n groot skip, en dis baie moeilik om dit om te draai. Maar as iemand dit kan doen, dan is dit Suid-Afrikaners, het Michelle Phillips, wat vroeër vanjaar as die uitvoerende hoof van Transnet aangestel is nadat sy ’n paar maande in die pos waargeneem het toe Portia Derby bedank het, gesê. Tot dusver word haar aanstelling gunstig ontvang in die vrugtebedryf, wat die afgelope jare weens logistieke probleme by die land se hawens harde bene gekou het. “Ons almal weet watter probleme ons die afgelope paar jaar ervaar het. As ons as ’n land nie mededingend is nie en ons kommoditeite beweeg nie uit ons hawens nie, verloor ons belangrike markte. Daar is baie wat ons moet doen om die skip om te draai en in…

Promosie I in die tradisionele appelwêreld in die Elgin-vallei in die Wes-Kaap is Paul Clüver Wyne geleë, ’n 120 jaar oue familiebesigheid. Vandag verbou dié onderneming jaarliks sowat 10 000 ton appels en pere wat na meer as 48 lande uitgevoer word. Hy is ook wêreldbekend om sy wyne, asook ’n Hereford-stoetery én ekotoerisme op die plaas. Die resep vir hul sukses? Volgens Paul Clüver, vierdegeslagboer en besturende direkteur, is dit noodsaaklik om globaal te kan meeding en wêreldklas-vrugte te produseer met ’n wêreldklas-vennoot. “Daarvoor benodig jy ’n boerdery van wêreldgehalte. “Wêreldklas beteken dat jou toerusting betroubaar moet wees wanneer jy dit nodig het, want jy benodig presisie. “Terselfdertyd is een van die grootste kwessies wêreldwyd die doeltreffende verbruik van diesel, uit ’n ekonomiese asook ’n omgewingsoogpunt. John Deere voldoen…

Baie plae en siektes steek kop uit wanneer dit warmer word en dit begin reën, wat gunstige toestande vir parasiete is. Dr. Faffa Malan, besturende direkteur van die herkouerveterinêre vereniging van Suid-Afrika (Ruvasa), beklemtoon die belangrikheid van ’n bestuursprogram, opgestel saam met ’n veearts, om hierdie risiko’s te bestuur. Elke plaas het sy eie, spesifieke omstandighede, en die bestuur van veesiektes moet aangepas word by die plaas se reënval en temperatuur. Parasiete, soos bosluise en vlieë, vermeerder vinnig in warmer en vogtige toestande. Dok Faffa beveel aan dat boere ’n veearts raadpleeg om entstowwe en behandelings vir hul spesifieke plaasomstandighede te kies. Hy beklemtoon ook die belangrikheid van dieregesondheid, veral by ingekoopte diere wat in kwarantyn gehou moet word om die verspreiding van siektes te voorkom. Dit is noodsaaklik dat…

FOKUS GEWASSE Kanola in die noorde. Ja, jy het reg gehoor. Boere in Limpopo en Mpumalanga steek hul voelers uit na kanola as wisselbougewas saam met mielies en sojabone. “In die omgewing van Lydenburg (Mashishing) en Ohrigstad is daar ’n taamlike neiging in dié rigting, asook by Brits (in Noordwes) en Nylstroom (Modimolle). Selfs ouens op die Springbokvlakte begin daarna kyk,” sê Jaco Strauss van Strauss Seed & Co, wat op 18 September ’n kanola-boeredag op Klipfontein by Mashishing aanbied. “Daar is altesaam sowat 1 500 ha kanola in dié streke geplant, alles onder besproeiing. Sommige boere plant dit vanjaar vir die tweede jaar,” sê Jaco. Dié boere stuur hul kanola na die Klipfontein-silokompleks wat aan Lieb Niemand behoort. Hy plant self ook kanola en is die gasheer vir die…

Laeveld Agrochem is in 1991 deur Nick Liebenberg en sy seun, Corné, gestig. Aanvanklik het die twee Liebenbergs en een administratiewe persoon die besigheid uit ’n sitkamer bedryf. Die sukses van die maatskappy en sy strategiese vennootskappe het hom in staat gestel om vinnig na ander provinsies en selfs oor Suid-Afrika se grense heen uit te brei. Vandag het Laeveld Agrochem 70 takke en 125 agente landswyd en een van die mees ervare bestuurs- en personeelspanne in die bedryf. Sy agente is opgeleide landboukundiges en almal is by CropLife Suid-Afrika geakkrediteer. Hulle word ondersteun deur ervare besigheidsbestuurders met uiters goeie praktiese ondervinding. Die maatskappy se produkaanbod vir gewasbeskerming omvat insek-, swam- en plaagdoders. Daarbenewens is ’n reeks biologiese produkte en saad ook beskikbaar. Laeveld Agrochem versprei meer as 100 maatskappye…

Toerisme Die geur van varsgebakte brood hang swaar in die plaaskombuis waar Louise Johannes voor die vuurherd bedrywig is. Onder ’n gehekelde doilie wag dik plaasroom om tot ryk plaasbotter gekarring te word. Dit sous buite, en ’n mens verwag so half dat Wynand Bosman, die soveelste patriarg op Soetmelksvlei, ’n koppie boeretroos gaan kom bedel terwyl hy wag dat die reën opklaar en hulle kan voortgaan met hul snoeiwerk in die boorde. As jy ooit gewonder het hoe die lewe in die agttiende eeu op Bolandse plase verloop het, gee Soetmelksvlei – deel van Babylonstoren – jou kans om ’n reis terug in tyd te onderneem. Dié interaktiewe plaaswerf, waar dinge nog soos in 1897 gedoen word, is net ’n kort rit met die plaas se voertuig van Babylonstoren…

Veilings ’n Beefmasterbul is vir die uitstekende prys van R170 000 op die jaarlikse Open Range Beefmaster-veiling van Jan van Rensburg verkoop. Hendrik Meyer van Rhenostervallei Beefmasters by Bela-Bela het dié bul gekoop. Die veiling is op 6 Augustus op die plaas Leeuwkop by Devon gehou. Altesaam 50 bulle en 50 verse het onder die hamer gekom en almal is verkoop. BKB Ermelo het die veiling met die samewerking van Meerkat- aanlyn veilings aangebied, en Johan van der Nest was die afslaer. * Lees die volledige berigte op Landbou.com .…