Inhaltsverzeichnis für 2 May 2024 in Landbouweekblad

Vrystaat Landbou het in 1904 ontstaan en julle het die 120-jarige bestaan in Maart 2024 gevier. Watter ooreenkomste sien jy tussen die kwessies wat boere 120 jaar gelede moes trotseer en vandag? Elke tydperk het verskillende probleme gehad. Die boere het in 1904 nog uit die Anglo-Boereoorlog gekom en moes hulself opnuut vestig en probeer finansiering kry om weer te begin boer. Vandag is dit weer ons plig om Suid-Afrikaners en die regering bewus te maak van die belangrikheid van die landbou. ’n Land wat sy landbou in die steek laat, gaan moeilikheid kry. Jy het in jou toespraak gesê die huidige regering in Suid-Afrika verstaan nie werklik wat die landbou vir die land beteken nie. Watter implikasies hou dit in vir die geslag wat nou die leisels op plase…

DIÉ belangrike beslissing kom nadat die Moladora Trust as eienaar van ’n plaas in Noordwes geappelleer het teen ’n uitspraak van die grondeisehof wat weidingsregte ingevolge die Wet op die Uitbreiding van Sekerheid van Verblyfreg (Esta, Wet 62 van 1997) bó private eiendomsreg vooropgestel het. Die kern van die saak was of die reg van ’n okkupeerder om vee met die eienaar se toestemming op ’n plaas aan te hou, deel uitmaak van die okkupasieregte wat deur Esta beskerm en gereguleer word. Die respondente in die saak, die kinders van ene mev. Mereki wat op die trust se plaas Wildebeeslaagte gewerk het en in 2017 oorlede is, het saam met haar op die plaas gewoon en woon steeds daar. Nadat die Moladora Trust op 11 Mei 2022 ’n aansoek by…

JIM RISCH en Chris Coons, senior senators van onderskeidelik die Amerikaanse Republikeinse en Demokratiese Party, het vroeër vandeesmaand ’n wetsontwerp by die senaatskomitee oor buitelandse betrekkinge ingedien wat voorstel dat Agoa tot 2041 verleng word. Die huidige wet is vir tien jaar geldig en verval in September aanstaande jaar. Dit bied uitvoertariefvoordele aan 32 lande in Afrika suid van die Sahara wat tans ingevolge die Agoa-vereistes daarvoor in aanmerking kom. Eckart Naumann, onafhanklike ekonoom en assosiaat van die Stellenbosse handelsregsentrum Tralac, sê indien die wetsontwerp goedgekeur word, sal dit baie goed wees vir Suid-Afrikaanse uitvoerders na Amerika, waaronder landbou-uitvoerders. “Onder die lande in Afrika suid van die Sahara is Suid-Afrika naas die Ivoorkus die grootste uitvoerder van landbouprodukte na Amerika. Suid-Afrika het verlede jaar landbouprodukte ter waarde van meer as…

Hierdie jaar se verkiesing gaan gepaard met die meeste onsekerheid van enige van die vorige verkiesings wat Suid-Afrika gehad het. Daar is bitter min duidelikheid oor enigiets behalwe dat dit die meeste politieke partye nóg is wat aan ’n verkiesing deelneem. Daar is onsekerheid oor óf die ANC ’n volstrekte meerderheid gaan behaal, wie die amptelike opposisie gaan wees en hoe ’n splinternuwe party soos MK gaan vaar. Dié onsekerheid oor die uitslag van die verkiesing het natuurlik ’n groot impak op hoe ons oor die toekoms voel. Ek is tans besig om deur Suid-Afrika te reis met ’n aanbieding oor hoe 2040 kan lyk en hoe ons daarvoor moet beplan. Die belangrikste boodskap van hierdie voorlegging is dat die probleme waaroor ons tans slapelose nagte het, irrelevant gaan wees…

Dit klink dalk verregaande, maar dit ís moontlik om jou grond met erdwurms te bewerk, met perde te beplant en met beeste te oes, volgens Petrus van Eeden van die plaas Lust by Harrismith in die Vrystaat. Dit het hierdie termynmarkmakelaar wat al langer as 25 jaar in die bedryf staan, van finansiering, versekering en die voortdurende instandhouding van dieselwerktuie bevry. Die grootste deurbraak in sy boerdery met mielies, dekgewasse en kommersiële beeste is die stroopproses deur vee. “Vee oes met veel minder vermorsing as die mees tegnologies gevorderde stroper. Terselfdertyd word grondorganismes gevoed deur die voedingstowwe in die mielies en dekgewasse te herwin.” Die beweiding van oeste speel ’n sleutelrol in Petrus se droom om sy grond weer só vrugbaar en vol grondlewe te kry soos in die jare…

Omstreeks 07:00 op Maandag 19 Februarie vanjaar klim die Zimbabwiese aktivis Ben Freeth vir die laaste keer op sy sterk Namibiese plaasperd Johnny. Voor hy sy voet in die stiebeuel sit, mompel hy sag: “Oukei, Johnny, oukei . . .” Die twee het ’n lang pad saamgekom, in die middel van ’n versengende somer en ’n droogte wat Namibiese boere van Grootfontein tot Keetmanshoop gedwing het om hul diere teen ’n derde van die normale markprys te verkoop. Freeth, in sy maande lange kakie-uniform en breërandhoed met ’n troupantveer, se verskrompelde gesig en sakkerige hemp verklap iets van die struikelblokke op sy 2 000 km lange reis. Op die laaste skof is hy nie alleen nie. Sowat 30 ander ruiters staan tussen die doringbome, borsel perdesterte uit en trek saals…

Hoe het My Kalahari Collection ontstaan? Toe ek en Barri getroud is en op Merriespan, 130 km noord van Upington en sowat 70 km van Askham, met Meatmaster-skape, kruisrasbeeste en wild kom boer het, was ek ’n troufotograaf. Aanvanklik was dit heeltemal moontlik, selfs al moes ek ver ry om troues af te neem. Maar ná die geboorte van ons kinders (ons het vier!) het dit moeiliker geword om ’n vrywilliger te kry om hulle op te pas. Ná my derde kind het ek dus opgehou, en ná my jongste se geboorte het die idee begin posvat om iets te kry wat ek en my kinders ná skoolure kan doen (ons is ’n tuisskool-gesin). Ek wou my kennis van fotografie en grafiese ontwerp toepas, ons wou ’n sakgeldjie verdien en…

KONFERENSIES 5-7 JUNIE: Agbiz-kongres. Sun City-konferensiesentrum. E-pos: temba@agbiz.co.za 12-13 JUNIE: Nasionale Wolkwekersvereniging-kongres. Tel. 041 365 5030. Web: nwga.co.za 25-27 JUNIE: Africa Agri Techkonferensie. CSIR-konferensiesentrum, Pretoria. Tel. 012 004 0811, web: africa-agri.co.za 22-25 JULIE: Negende Wêreldkongres oor bewaringslandbou, aangebied deur John Deere, Landbouweekblad en die Wes-Kaapse departement van landbou. Kaapstadse Internasionale Konvensiesentrum. Talle topsprekers oor hoe bewaringslandbou die landbou se veerkragtigheid kan versterk. E-pos: events@landbou.com; nog inligting by wcca9.org 5-6 AUGUSTUS: Internasionale Varsproduktevereniging (IFPA) se Suider-Afrika-konferensie, Kaapstad. Web: www.freshproduce.com/events/the-southern-africa-conference 7-8 AUGUSTUS: Vrystaat Landbou-kongres, Bloemfontein. E-pos: cynthia@vslandbou.co.za of elana@vslandbou.co.za 9-11 OKTOBER: LRF-veeskool. Aldam, Ventersburg. LRF-kantoor, 081 844 4853, office@lrf.co.za, web: stockmanschool.co.za FEESTE, EKSPO’S 11 MEI: Nuy-vallei-fees, Worcester. E-pos: info@nuyvalleyfeast.co.za 31 MEI-2 JUNIE: OutdoorX-ekspo, Idlewood Country Estate, Gauteng. Tel. 016 013 0192 of e-pos: info@outdoorx.co.za 14-15 JUNIE: Victoria-Weswildsfees. Victoria-Wes-skouterrein. E-pos: vicweswildsfees@gmail.com 14-16 JUNIE:…

Wie skrik vir koue pampoen? Pieter Conradie van die plaas Glen Oak in die Nuyvallei buite Worcester het vanjaar ’n nuwe rekord vir die swaarste pampoen opgestel — 967 kg. Hy het dus Willem le Grange van Mosselbaai se 2023-rekord van 904,5 kg verpletter. “Daar is net een wenresep: Kos en water. ’n Mens moet ook die weer in ’n mate kan manipuleer, wat ongelooflik moeilik is.” Sy nette bo die pampoen is vanjaar hoër gelig as in vorige jare. By hom is sy vrou, Susan, en hul dogters, Katrien (voor) en Jana. Lees die volledige berig op Landbou.com. Jannie Louw groet Die Kooperasie ná tugsaak teruggetrek is ’n Tugverhoor teen Jannie Louw, voormalige uitvoerende hoof van Die Kooperasie, is onlangs onvoorwaardelik teruggetrek, waarna hy vrywillig uit sy pos bedank…

Anderkant die reënboog Nemo resideo. Oftewel, los niemand agter nie. ’n Latynse spreekwoord wat terugdateer na die onverskrokke infanteriesoldate van die Romeinse legioene met hul befaamde testudo, die gevreesde skilpadformasie. Diggepakte vegskilde wat basies ’n boks vorm. Beskerming van ál vier kante én bo. ’n Besonder doeltreffende taktiek — tot een man wegval. Dan kan die hele formasie skielik meegee. Vandaar die slagspreek — die diepe besef onder soldate dat almal sáám die geveg binnegaan. Skouer aan skouer sal baklei. En almal sáám sal uitkom. Óf te voet óf bo-op ’n gevegskild. Vandag gee dié slagspreuk soldate — van Amerikaanse vlootsoldate tot ons eie recces — die diepe gemoedsrus dat dit nie saak maak wat agter vyandige linies gebeur nie, hul kamerade sal nooit van hulle vergeet nie. En dít…

HULDE het landwyd ingestroom ná die afsterwe van Suid-Afrika se bekendste wortelprodusent, Vito Rugani. Die nuus van die 64-jarige Rugani se afsterwe op Maandag 15 April het skokgolwe deur die landbougemeenskap gestuur. Rugani, wat vermoedelik aan ’n hartaanval dood is terwyl hy in die Wes-Kaap met vakansie was, het Greenway Farms by Tarlton aan die Wes-Rand saam met sy vennoot, Vincent Sequeira, uitgebou van ’n klein groenteplasie van 20 ha tot ’n wortelboerdery op 3 700 ha wat daagliks 300 ton wortels lewer. Die direksie van Greenway Farms het in sy huldeblyk gesê Rugani se nalatenskap strek wyd. “As ’n boer, eggenoot, vader, vriend, sakevennoot en hoogs gewaardeerde mentor vir baie mense oor die wêreld heen, is sy heengaan ’n geweldige verlies vir sy familie, die sakeonderneming en die bedryf.…

Die braaihoender- en eierbedryf is die enkel grootste landboubedryf in Suid-Afrika, maar is verlede jaar ’n gevoelige slag toegedien met die uitbreking van voëlgriep. Miljoene hoenders is in die tweede helfte van die jaar van kant gemaak en groot geldelike verliese is gely. Die insinking in produksie was só erg dat gemeen word dit was die enkel grootste faktor wat tot die landbou se daling in produksie in die laaste kwartaal van 2023 gelei het. Syfers van Statistieke SA toon dat die landbou se bruto binnelandse produk in die derde kwartaal van 2023 met 11,7% gedaal het, en in die vierde kwartaal met 9,7% (gemeet op ’n kwartaalgrondslag). GRAFIEK 1 toon dié sterk insinking in die landbou se ekonomiese bydrae. Indien die ekonomiese produksiewaarde van die sektor in die tweede…

Met ’n identifikasiestelsel wat slim tegnologie inspan om die unieke eienskappe van beeste se gesigte op kamera vas te lê en in ’n databasis te bêre, kan straks ’n beter identifikasie-en-naspeurbaarheidstelsel gevestig word as met oorplaatjies of tatoeëeren brandmerke. Naas Botes, ’n polisiebeampte in die Vrystaatse eenheid vir veediefstal en bedreigde spesies in Bloemfontein, het sowat vier maande gelede ’n maatskappy gestig wat hy glo wesenlik meer veediefstalsake sal kan oplos. Volgens hom het elke bees ’n eiesoortige gesigstruktuur en neusafdruk, net soos ’n mens se vingerafdrukke. Die gesigherkenningstelsel van Agri Facial Recognition, wat sy oorsprong in Australië het, kan boere se eienaarskap van ’n bees binne minute bo enige twyfel bevestig, sê Botes. Omdat dit byna soos ’n vingerafdruk werk, is dit nie iets waarmee veediewe kan peuter nie.…

Kerriebeesskenkels met rooibos Dié vullende kasserol is heerlik en smulsag. ■ 1,4 kg beesskenkelskywe■ Sout en varsgemaalde swartpeper■ 5 ml geroosterde kerriepoeier■ 1 knoffelbol, gehalveer■ 2 uie, in wiggies gesny Marinade ■ 250 ml sterk, koue rooibostee■ 60 ml worcestersous■ 125 ml sjerrie■ 60 ml tamatiesous■ 5 ml geroosterde fyn komyn■ 10 ml geroosterde kerriepoeier■ 15 ml gekapte pietersielie of roosmaryn, om oor te strooi Geur die vleis goed met sout, peper en kerriepoeier en pak dit in ’n enkellaag in ’n oondbak saam met die knoffel en uie. Meng al die bestanddele vir die marinade goed saam en giet oor die vleis. Bedek met foelie of ’n oondvaste deksel en verkoel oornag of vir minstens 4 uur. Voorverhit die oond tot 160 °C en bak vir 3 uur tot…

As dit waar is dat ’n mens se gedagtes die boustene vir jou karakter is, word dit ’n belangrike kwessie dat jy jou gedagtes onder beheer moet kry. Maar is dit moontlik om daardie beheer toe te pas? Gedagtes het die manier om soos die wind te waai waar dit wil en jy weet nie waarvandaan dit kom en waarheen dit op weg is nie. Dié vergelyking is heelwat anders as die beeld van stewige boustene. Met boustene bou jy ’n tasbare struktuur. En omdat dit nie altyd so sierlik is nie, word dit gepleister. Wat onder die pleister weggesteek word, is vir jou en my om te raai. Het jy enige idee hoeveel gedagtes verbloem word deur mooiklinkende woorde en ’n aantreklike voorkoms? In ’n treffende metafoor vergelyk die…

GAUTENG CARLETONVILLE EIKENHOF (323) 24 h, aan Destiny Spring Investments 3 (Edms.) Bpk., van S.P. Barnard, R9250000. FRISCHGEWAAGD (562) 503 h, aan Zumbani Prop (Edms.) Bpk., van Hendrik van Wyk Trust, R9 000 000. NIGEL KOOLFONTEIN (431) 69 h; STERKFONTEIN (424) 87 h en WELVERDIEND (379) 102 h, aan C.L. Kriek, van C. Kriek, R6425000. ZESFONTEIN (27) 22 h, aan Pierrie De Villiers Zesfontein 27 (Edms.) Bpk., van O.W. de Villiers, R919 746. STRYFONTEIN (477) 572 h, aan Du Plessis & Dogters (Edms.) Bpk., van Shirita Trust, R9287528. PRETORIA KLOPPERSBOS (128) 21 h, aan G.C. Leslie, van T.L. Silver, R1650000. ROODEPOORT (504) 21 h, aan B.H. Motsweni, van Somasiphula General Trading BK, R1700000. KWAZULU-NATAL LADYSMITH CLIFFORD (4335) 40 h; SLANGBERG (8647) 143 h en WELGEDACHT (3349) 526 h, aan P4…

’N GESAGHEBBENDE verslag deur PwC oor vyf dwingende wêreldkwessies en hul implikasies is onlangs bekend gestel. Sowat tien jaar gelede is die vyf faktore – toenemende ongelyke welvaartverspreiding, demografiese druk, ’n toename in nasionalisme en populisme, ’n afname van vertroue in instellings wat die samelewing ondersteun, en die impak van tegnologie en klimaatsverandering – die eerste keer geïdentifiseer. Sowat vyf jaar gelede is dit weer bekyk. In in die jongste verslag word veral klem gelê op die ontwrigting wat tegnologie en klimaatsverandering gaan meebring, asook die ernstige impak wat dit op die landboubedryf kan hê. Die implikasies van klimaatsverandering sluit die volgende in: ■ Stygende seevlakke sal duisende mense verplaas, miljoene hektaar grond vernietig en potensieel verliese van miljarde dollar veroorsaak. ■ ’n Geneigdheid tot droogtes in Sentraal-Amerika, Noordwesen Suid-Amerika,…

DIE vernietiging van derduisende vuurwapens sonder ’n papierspoor of ballistiese toetse kan voor die hof gedaag word, en spesialiste meen dit maak die polisie aandadig aan misdade wat daarmee gepleeg kon word. “Die Suid-Afrikaanse polisiediens (SAPD) se vuurwapenbeheer is ’n gemors en sy elektroniese ontleding kan nie vertrou word nie,” sê Ian Cameron, veiligheidskenner en parlementêre kandidaat van die DA. Landbou.com het met Cameron gepraat nadat die SAPD onlangs inligting verskaf het aan die netwerkorganisasie Saai, waaruit blyk dat geen ballistiese toetse gedoen is op 16 805 van die ongeveer 50 000 vuurwapens wat glo vernietig is nie. Die inligting is verkry uit Excel-ontledings wat per e-pos deur die staatsprokureur namens die SAPD gestuur is. “Dit is vir ons gestuur nadat Saai met ’n minagtingsaansoek gedreig het indien die SAPD…

PIET LOUWRENS, ’n boer van die Kokstad-omgewing wat ’n diep liefde vir lewende hawe en ’n oog vir beeste en teling gehad het, is onlangs oorlede. Louwrens (84), wat by baie mense as oom Piet of uncle Piet bekend gestaan het, is ná ’n kort siekte aan longontsteking en covid-19-verwante komplikasies in ’n hospitaal in Pietermaritzburg oorlede, het sy seun Peter Louwrens gesê. Louwrens sr., wat ’n gemengde boerdery op die plaas Kromdraai bedryf het, was nie net bekend om sy Hereford- en Angus-beeste nie, maar ook om die Eragrostis-kultivar AgPal wat hy gekweek het. Volgens Peter het hy hom later aangesluit by sy pa, wat sy Hereford-stoetery in 1958 begin het. Hy het dit later ook met ’n Angus-stoetery uitgebrei nadat Peter se broer, David, ook begin boer het.…

DIE jongste verslag van ’n langtermynstudie oor haalbare oplossings vir Suid-Afrika se historiese vee-roofdier-konflik bring ’n paar interessante bevindings aan die lig. Pogings deur Suid-Afrikaanse skaap- en bokboere om hul lammers en boklammers teen roofdiere te beskerm, toon toenemend gunstige uitkomste. Luidens berigte is ’n onbedoelde gevolg daarvan dat bevolkings van betreklik klein rooijakkalse (Canis mesomelas) in sekere gebiede aanpas om in troppe te begin saamwerk om volwasse skape en bokke aan te val en dood te maak. Volgens die webwerf van die Afrika-natuurlewestigting weeg volwasse rooijakkalse gemiddeld 9 kg. Dié spesie is oorwegend alleenlopend of ’n gebiedsgebonde paar wat lewenslank by mekaar bly. “Rooijakkalse kan egter soms aangetref word in los troppe verwante individue waar hul gedrag hoogs gesinchroniseer is.” Niël Viljoen, vee-en-roofdierbestuurskenner, lei sedert 2008 ’n navorsingsprojek met…

Wanneer iemand as ’n vierdegeslagboer beskryf word, wek dit die indruk van ’n erfplaas wat van geslag tot geslag opgebou is en waar die jongste geslag wat daar boer, met die spreekwoordelike goue lepel in die mond gebore is. In Wikus Bekker en sy voorgeslagte se geval is die verhaal eerder een van vasbyt en van onder af begin, van diepe geloof en ’n familie waar almal sonder uitsondering bitter hard gewerk het. “My oupagrootjie, wat tussen Edenburg en Smithfield op 450 hektaar geboer het, het nege seuns en twee dogters gehad. My oupa Hansie, wat in 1905 gebore is, het as bywoner op die buurplaas gaan werk, toe grond gehuur en kon eers later van tyd self ’n stukkie grond tussen Trompsburg en Jagersfontein koop.” Dit was die plaas…

TWO IN A BUSH ’n Bekroonde, trots Suid-Afrikaanse premie-rooibosaanmaakkoeldrank wat van organies gesertifiseerde rooibostee, mineraalwater en net die beste natuurlike bestanddele vervaardig word, sonder enige bygevoegde suiker of preserveermiddels. Die Two in a Bush-reeks word onderskryf deur Diabetes SA en die GI Foundation. Plaaskombuis-gaste kan tussen vier verfrissende ystee-mengeldrankies kies. Twoinabush.co.za @twoinabushrooiboscordial RUGANI JUICE Hierdie onderneming, wat deur Afrika se grootste wortelboere gestig is, produseer slegs 100% suiwer vrugteen groentesap sonder enige byvoegings. Rugani Juice se reeks sappe bestaan uit wortel- en wortelkombinasies, asook appel-en-pynappelsap, beetsap en groensap. Ál die produkte is ten volle naspeurbaar en ondergaan ’n wêreldeerste-estraksieproses wat die voedingswaarde van die sap optimaliseer. Besoekers aan die Syngenta Boerekos Plaaskombuis sal die hele reeks Rugani-sappe kan proe. ruganijuice.co.za @ruganiJuice BARKER AND QUIN en JOHN ROSS Toe die boetiekjenewerneiging…

Wen - Wen - Wen! Vandeesweek kan 1 leser ‘n Boereplaas Bordspeletjie wen. Leidraad: ’n Geskenk vir ’n buitelugmens. Lees op bl. 90 hoe dit werk. WEN BOEREPLAAS BORDSPELETJIE! Een leser kan 'n Boereplaas Bordspeletjie wen. NEEM SÓ DEEL: Vul die blokraai korrek in en gebruik die letters in die kleurblokke om die antwoord op die vraag op bl. 91 te ontrafel. SMS die woord LBW, gevolg deur jou antwoord, naam, van en dorp/stad na 33677. Deelnemers kan soveel keer SMS as wat hulle wil. Elke SMS kos R1,50. Net mense binne SA grense kan deelnee Die wenners sal die oorspronklike, voltooide blokraai en hul besonderhede moet verskaf. Geen werknemers of h gesinne van Media24 en sy reklamemaatskappye mag deelneem nie. Die sluitingsdatum is 23 Mei 2024. Geen posstukke word…

In die Wes-Kaap toon 62% van die distrikte gunstige prysneigings vir die 12 maande tot Februarie 2024. Daar was 609 transaksies groter as 10 hektaar in hierdie tydperk in 27 distrikte, en 267 461 hektaar is vir R6,139 miljard verhandel. Die grootste noemenswaardige styging in pryse was by George (12,5%), Ladismith (8,5%) en Mosselbaai (7,3%) Die opvallendste dalings was by Beaufort-Wes (11,1%) en Prins Albert (6,8%). Ten opsigte van die registrasie van transaksies vir plase van verskillende groottes, lyk dit soos volg (verlede jaar se syfer is tussen hakies): • kleiner as 50 hektaar – 34% (36%)• 50-150 hektaar – 24% (22%)• 150-300 hektaar – 11% (14%)• 300-450 hektaar – 7% (6%)• 450-600 hektaar – 5% (6%)• groter as 600 hektaar – 18% (16%). Statistieke vir ál die provinsies in…

Willie Schmidt van Stellenbosch het ’n Sebright-bantamhaan en -hen vir onderskeidelik R11 000 en R8 600 verkoop op ’n veiling deur Poultry WhatsApp Auctions. “Dit is ’n prestasie om só ’n hoë prys vir ’n Sebright te behaal,” sê hy. “Die openingsbod op die haan was R1 200 en daar is in R100-inkremente gebie.” Saartjie Odendaal van Poultry WhatsApp Auctions sê hulle is nederig trots en baie dankbaar vir die goeie verkope. “Die pluimveebedryf is baie anders as die veebedryf. Wanneer topklas-pluimvee verkoop word en ons uitskietpryse behaal, is dit byna soos wanneer stoetvee verkoop word. Mense kan soms die indruk kry dat elke kuiken van die betrokke ‘uitskieter’ teen dieselfde bedrag kan verkoop. Dit is egter nie so maklik nie. Alle goeie dinge kom met geduld en harde werk.…